EU dreigt Kroatië met uitstel van onderhandelingen

De Europese Unie dreigt de onderhandelingen met Kroatië over toetreding van het land tot de EU uit te stellen. Volgens de Unie blijft Kroatië in gebreke bij het opsporen van de door het Joegoslavië-tribunaal van oorlogsmisdaden verdachte generaal Ante Gotovina. Dit is een hoofdvoorwaarde van de Unie om de onderhandelingen met Kroatië op 17 maart te kunnen beginnen.

De Finse eurocommissaris Olli Rehn, die is belast met uitbreiding van de Unie, haalde gisteren fel uit naar de Kroatië. ,,Als de Commissie een aanbeveling zou moeten doen op basis van de thans beschikbare informatie zou ik niet voor het openen van de onderhandelingen met Kroatië zijn'', aldus Rehn op een persconferentie in Brussel. Kroatië hoopt in 2007 toe te treden tot de EU, maar Rehn temperde die verwachting. ,,2009 is een ambitieuze maar realistische datum.''

De Europese ministers van Buitenlandse Zaken die gisteren eveneens in Brussel bijeen waren hebben nog geen gezamenlijk standpunt. Wel liet de Nederlandse minister Ben Bot weten het volledig eens te zijn met het standpunt van commissaris Rehn dat de onderhandelingen onder deze omstandigheden niet kunnen beginnen.

Volgens Rehn is Gotovina in Kroatië of het door Kroaten bewoonde deel van Bosnië en heeft hij ,,ten minste indirect contact'' met Zagreb gehad. De Europese ministers willen een rapport hebben van hoofdaanklaagster Carla Del Ponte bij het tribunaal over de manier waarop Kroatië medewerking verleent. Op basis van haar rapportage zullen zij dan besluiten of de onderhandelingen gestart worden.

Minister Bot liet doorschemeren dat de 25 landen van de Unie nog niet op één lijn zitten ten aanzien van Kroatië. ,,Een aantal landen wil soepeler omgaan met de condities'', aldus Bot. Het zou daarbij onder andere gaan om Duitsland, Oostenrijk en Hongarije.

De Europese regeringsleiders spraken in december uit dat de onderhandelingen met het 4,5 miljoen inwoners tellende Kroatië op 17 maart kunnen beginnen op voorwaarde dat het land volledig meewerkt met het tribunaal in Den Haag.

De gezochte Kroatische generaal Gotovina wordt onder andere verdacht van de moord op 150 Kroatische Serviërs tijdens de oorlog in 1995. Kroatië stelt dat de generaal onvindbaar is. Deze lezing wordt door de Europese Commissie en een deel van de ministers van Buitenlandse Zaken betwijfeld. Daar bestaat de overtuiging dat te weinig pogingen worden ondernomen om de generaal op te sporen. In de woorden van minister Bot gisteren: ,,Het gaat niet om een resultaatsverplichting, maar wel om een inspanningsverplichting.''

De ministers van Buitenlandse Zaken moeten met unanimiteit beslissen of de onderhandelingen met Kroatië daadwerkelijk op 17 maart kunnen beginnen. Waarschijnlijk zal dat besluit vallen op hun vergadering die de dag daarvoor in Brussel plaatsvindt.