`Japan aborteerde leprapatiënten'

De Japanse regering heeft jarenlang gedwongen, illegale abortussen uitgevoerd op leprapatiënten, die tot eind jaren negentig dwangmatig in quarantaine leefden. Dit is de conclusie van een gisteren gepubliceerd rapport van een onafhankelijke commissie van deskundigen.

Japan rekent pas de laatste jaren af met de erfenis van een ouderwetse, nodeloos stigmatiserende leprabehandeling. Tot 1996 leefden leprapatiënten, die onder dwang bij hun familie waren weggehaald, in sanatoria die totaal waren afgezonderd van de gewone samenleving.

Lepra werd ooit gezien als een gevaarlijke, besmettelijke ziekte en wereldwijd was uitstoting uit de samenleving normaal. Halverwege de vorige eeuw werd echter ontdekt dat een bacterie de ziekte veroorzaakte en dat behandeling met medicijnen mogelijk was.

In 2001 haalden de Japanse leprapatiënten een historische overwinning in een rechtszaak tegen de staat waarin ze schadevergoeding eisten voor nodeloos ondergaan leed.

De rechter legde deze verantwoordelijkheid inderdaad bij de overheid, die de uitspraak accepteerde en afzag van hoger beroep. Premier Junichiro Koizumi ontving zelfs in zijn ambtswoning een delegatie patiënten, die nu veelal hoogbejaard zijn.

Tijdens de rechtszaak kwamen destijds verhalen naar boven over gedwongen abortussen. De rechter concludeerde dat er in de naoorlogse jaren zeker 3.000 gedwongen abortussen hebben plaatsgehad. Er zou een onafhankelijke commissie komen om de kwestie nader te onderzoeken. Die commissie, onder leiding van de Tokiose ex-vicegoeverneur Teruko Kanehira, heeft nu een rapport uitgebracht aan de minister van Volksgezondheid.

De commissie hoefde niet alleen af te gaan op verhalen. In sanatoria vond men nog 114 foetussen op sterk water. Abortussen werden uitgevoerd tot vlak voor een bevalling. Er zijn getuigenissen over baby's die na de geboorte door artsen werden gedood. Men vond een pot waarin een baby met een lichaamslengte van 50 centimeter en een gewicht van 1.900 gram. In Japan waren abortussen tot 1976 toegestaan tot acht maanden zwangerschap.

,,Dit waren gedwongen abortussen en zodoende illegaal'', concludeert het rapport. De krant Asahi stelt vandaag in een hoofdartikel dat ,,we onze ogen niet mogen sluiten voor misdaad die op georganiseerde wijze in overheidsinstellingen plaats had''. De krant verbindt daar de conclusie aan dat het openbaar ministerie de zaak verder moet onderzoeken.