Weer Europese boete voor Akzo Nobel wegens kartel

De Europese Commissie heeft het Nederlandse chemiebedrijf Akzo Nobel een boete van 84 miljoen euro opgelegd wegens ,,zeer ernstige'' kartelvorming. Ook het Duitse Hoechst en het Franse Atofina kregen een boete, waardoor het totaal uitkwam op 217 miljoen euro. De drie bedrijven verdeelden de markt en maakten prijsafspraken voor het chemische tussenproduct monochloorazijnzuur (mcaa), dat onder meer wordt gebruikt bij de fabricage van wasmiddelen, cosmetica, medicijnen en voedingsmiddelen.

Eurocommissaris Kroes (Mededinging) veroordeelde de kartelvorming in felle bewoordingen. ,,Daar waar bedrijven de Europese mededingingsregels blijven overtreden, zal ik de boetes blijven opvoeren'', zei ze in een reactie. Volgens haar is er sprake van ,,zeer ernstige inbreuk'' op de Europese regels. Zij wees erop dat kartelafspraken nadelig zijn voor de consument, omdat die als gevolg van de afspraken meestal te veel betaalt voor producten. Het is voor Akzo de vierde kartelboete in vier jaar.

Volgens de commissie vonden de kartelpraktijken van de drie beboete bedrijven in elk geval plaats in de periode 1984-1999. De deelnemers aan het kartel kwamen geregeld bijeen om afspraken te maken over hun activiteiten. Het kartel kwam aan het licht toen een van de deelnemers, het Zwitserse Clariant, met informatie naar de commissie kwam in ruil voor immuniteit. In 1998 hadden de drie bedrijven zo'n 90 procent van de markt voor mcaa in handen, die toen een omzet opleverde van 125 miljoen euro.

Bestuursvoorzitter Hans Wijers van Akzo Nobel zei in een reactie dat hij ,,het vroegere gedrag'' van zijn bedrijf in dit kartel betreurt. Hij beloofde een ,,zero-tolerance houding'' ten opzichte van medewerkers die in dit verband tegen de regels ingaan. Akzo voelt zich wel ,,verongelijkt over de enorme hoogte'' van de boete, omdat het vindt dat het uitgebreid heeft samengewerkt met de Europese autoriteiten.

Vijf jaar geleden maakte Akzo Nobel een `boetepot' met 200 miljoen euro aan reserves voor de afhandeling van onder meer kartelzaken. Vorig jaar kwam daar nog eens 47 miljoen euro bij. Van het totaalbedrag is naar schatting nog 120 miljoen euro over.

De afgelopen jaren heeft Akzo in Amerika en Europa een gezamenlijke boete van 19 miljoen euro gekregen voor kartelvorming op de markt van gluconaat, een industrieel reinigingsmiddel voor glas en metaal.

In 2001 kreeg het bedrijf in Amerika een boete van 12 miljoen dollar opgelegd in verband met mcaa, waarvoor het nu ook in Europa is bestraft. Afgelopen december kregen Akzo Nobel, het Duitse BASF en het Belgische UCB samen een boete van 66 miljoen euro voor kartelvorming omtrent vitamine B4, dat in kippen- en varkensvoer wordt gebruikt.

Een aantal andere zaken, onder meer omtrent rubberchemicaliën en autolakken, loopt nog.