Eindelijk stapt ook dj over van vinyl naar cd

Twintig jaar nadat de consument is overgestapt van de lp (vinyl) naar de cd, volgt nu ook de dj. Neem de Nederlandse DJ Chuckie. Hij wil nooit meer met vinyl draaien, en liet dit weekeinde twee cd-draaitafels overvliegen voor zijn optreden tijdens het NK Snowboarden in Zwitserland.

Chuckie draait `urban' – een hippe verzamelnaam voor moderne zwarte muziekstromingen als hiphop, r&b en dancehall. Wie dan het nieuwste van het nieuwste wil draaien, is veroordeeld tot de cd. Veel materiaal verschijnt pas in een later stadium op vinyl. Voor steeds meer dj's gaat de actualiteit boven de nostalgie van het vinyl, met zijn wat warmere klank.

Met de komst van een nieuwe generatie cd-draaitafels en zelfs dvd-draaitafels, verliest het traditionele vinyl steeds meer terrein onder dj's. Het zijn vooral de extra mogelijkheden van het digitaal draaien die de dj's over de streep trekken.

Zoals house-dj Ricky Rivaro, die vindt dat de traditionele romantiek van het vinyl niet opweegt tegen de nieuwe extra's. ,,Het is onzin te beweren dat échte dj's met vinyl zouden moeten werken. Met de nieuwe technieken – zoals een sampler en de mogelijkheid muziek extreem te versnellen of te vertragen – geef je veel meer dimensie aan een set.''

Op het Nederlandse filiaal van de internationale DJ School in het Zuid-Limburgse Ransdaal (de andere drie vestigingen zijn in Parijs, Londen en New York) kan de basis van het vak in een dagdeel worden geleerd. Ze geven er sinds kort ook les in het mixen en zelfs `scratchen' met cd's. Anders dan bij het traditionele vinyl wordt dan niet gedraaid aan de eigenlijke geluidsdrager, de lp van vinyl, maar aan een simulerende draaischijf, die op de cd-speler is gemonteerd.

Anders dan bij het vinyl ook kan de dj die met cd's werkt ter plaatse beschikken over een enorme hoeveelheid muziek. Letterlijk, omdat ze complete platentassen op een paar cd-tjes kunnen persen. En figuurlijk, omdat lang niet alle muziek beschikbaar is op vinyl.

Chuckie: ,,Ik draaide vroeger weinig salsa en Surinaamse muziek, omdat dat vaak op cd uitkomt. Nu kan ik het niet alleen draaien, maar er mee scratchen, mixen, alles.'' [Vervolg DEEJAY: pagina 11]

DJ stapt over van lp naar cd

MUZIEK

[Vervolg van pagina 1]

Steeds meer dj's zweren bij cd's, maar die ontwikkeling is recent. Urban-DJ Chuckie is pas een half jaar geleden overgestapt. ,,Ik heb in de zomer van vorig jaar de belangrijkste platen uit mijn vinylcollectie op cd gebrand,'' vertelt hij. ,,Met cd-draaitafels kun je veel meer doen. Sneller mixen, geluidseffecten gebruiken, het begin van een beat eindeloos herhalen in een loop. Omdat je niet meer vastzit aan de plaat, kun je als dj ter plekke meer aan de muziek toevoegen.''

De overstap van DJ Chuckie is volledig. Als hij nu een nummer wil draaien dat alleen beschikbaar is op vinyl, zet hij de plaat thuis over op cd. ,,Ik draai thuis soms nog wel vinyl, voor het gevoel. Maar nu ik weet wat er allemaal nog meer kan, is vinyl meestal gewoon te beperkt.''

Op de DJ School in Ransdaal, waar ze lesgeven in het mixen en scratchen met cd's, reageert ook oprichter en docent Michel Haan positief. Hij noemt de cd-draaitafels van marktleider Pioneer 'veredelde computers' die hij 'alleen gebruikt voor studenten zonder ritmegevoel'. Maar met de DZ 1200, een digitale versie van de onder dj's extreem populaire klassieker SL1200 van Technics, kan hij wel uit de voeten. ,,Dat is geen cd-speler,''– Haan spuugt het woord uit – ,,maar een digitale draaitafel. Met dit apparaat werk je, net als we bij het vinyl gewend waren, gewoon echt met je handen.''

De dj-onderwijzer verwacht dat het vooral de feest-dj's zullen zijn die op cd overstappen, en niet de turntablists, de meer op draaitafelacrobatiek gerichte dj's. Haan: ,,Vinyl zal nóg meer iets worden voor de hightech freak. Het heeft toch een dynamischer geluid dan een cd. Maar in een club interesseert dat niemand.'' Ook Tjerk Coers van platenzaak Rhythm Import in Den Haag hoorde verschil laatst, toen dj Sander Kleinenberg tijdens een set van vinyl overschakelde naar cd. ,,Het geluid werd ineens iets killer. Het publiek heeft dat niet door; hooguit onbewust.''

Voor fabrikanten van de cd-draaitafels breken mooie tijden aan. Voor de platenindustrie is het nieuws dat nu ook met MP3's gescratcht en gemixt kan worden 'een ramp', volgens Coers. ,,De hele dag vragen klanten om nieuwe nummers die nog niet op vinyl zijn verschenen, omdat een populaire dj als Tiësto hem dan al op cd draait. De hype begint steeds vroeger. En het internet levert altijd.''

    • Saul van Stapele