Wolfowitz blijft aan, Zoellick 2de man op State

Paul Wolfowitz, vooraanstaand architect van de oorlog in Irak, blijft plaatsvervangend minister van Defensie. Robert Zoellick wordt Amerika's plaatsvervangend minister van Buitenlandse Zaken. Hij zal werken onder Condoleezza Rice, die Colin Powell opvolgt.

De bezetting van deze belangrijke nummer twee-posten in de nieuwe regering-Bush zendt tegenstrijdige signalen uit. Zoellick, nu minister van Handel, geldt als een betrekkelijk pragmatische internationalist. Rice verkoos hem boven John Bolton, de huidige `undersecretary' voor ontwapening op het State Department. Bolton, neoconservatief van de harde lijn, zal State verlaten, naar verluidt.

Wolfowitz is een van de meest uitgesproken `neocons' in de regering; hij is de Irak-oorlog blijven verdedigen als noodzakelijk en een succes in wording. Hij behoorde tot een kern van neoconservatieven die al in 1997 pleitten voor het, zonodig met geweld, verwijderen van Saddam Hussein. Gisteren zei hij via een woordvoerder: ,,Ik kan mij een leven na Donald Rumsfeld niet indenken''.

De herbenoeming van Rumsfeld als minister van Defensie in Washington werd vorig najaar uitgelegd als teken dat president Bush zijn assertieve buitenlands beleid, gebaseerd op Amerika's leiderschap in de wereld, wil voortzetten. Het aanblijven Wolfowitz versterkt de democratiserende ambities in het Midden-Oosten.

Met de keus voor Zoellick (51) en het vertrek van Bolton lijkt Rice aan te geven dat haar een pragmatisch buitenlands beleid voor ogen staat. Zij functioneerde als nationale veiligheidsadviseur vooral als trait d'union tussen de president en zijn bewindslieden in de diplomatieke en militaire hoek. Tot vorige maand werd Zoellick vooral genoemd als mogelijke opvolger van James Wolfensohn, de Amerikaanse eerste man van de Wereldbank. De VS wijzen meestal de topman van de Wereldbank aan, terwijl de Europese landen de topman van het eveneens in Washington gevestigde Internationaal Monetair Fonds kiezen.

Gezien zijn nooit officieel ontkende kans op de topbaan bij de Wereldbank is het opvallend dat Zoellick de meer op de achtergrond blijvende rol op het State Department heeft aanvaard. Zijn voorganger op State, Armitage, kondigde tegelijk met Powell aan dat hij zou vertrekken. Zoellick geldt als een hardwerkende onderhandelaar met relatief weinig ideologische bagage. Hij heeft met de vorige Europese commissaris voor internationale handel, Lamy, een goede relatie opgebouwd die de escalatie van handelsconflicten tussen de EU en de VS tot een minimum heeft weten te beperken.