Voorkeur Beeldende kunst

Van Abbe

Nederland niet Nederland, is een overzicht van 25 jaar Nederlandse aankopen die het Van Abbemuseum heeft samengesteld. Er is weinig structuur te bekennen op de expositie en chronologie wordt zorgvuldig gemeden, net als ieder schijnbaar logisch verband. Daardoor deelt een tekstwerk van Lawrence Weiner een zaaltje met twee cerebrale jaren tachtig-beelden van Niek Kemps; Marlene Dumas met Suchan Kinoshita, Erzsébet Baerveldt en Elly Strik in een vrouwen-zaal is gezet en de naoorlogse grootheden Stanley Brouwn, Jan Dibbets en Ger van Elk zorgvuldig opgeborgen zitten in het kleinste zaaltje van de expositie.

In de eerste plaats is Nederland niet Nederland een pleidooi voor kunst, enigszins cerebraal, waar je de tijd en afstand voor moet nemen noem het typische Van Abbe-kunst, waar de vorige directeur, Jan Debbaut, ook al een warm hart voor had. Die afstand maakt het mogelijk rustig te kijken naar de bijna twintig minuten durende film Crystals van De Rijke/De Rooij, waarin ze het groeiproces van de kristallen van onder andere kunstmest en Vitamine C laten zien. Nederland niet Nederland is vooral een lofzang op de individuele kunstenaar. De kunstenaar die zich niet door modes of tijdgeesten laat vangen, maar maakt wat ie zelf vindt dat ie maken moet zo veel mogelijk los van alles. Ja, denk je als je het museum verlaat, zo was het, in de Nederlandse kunst, de afgelopen jaren. Of preciezer: zo zou het kunnen zijn geweest. Want dat is de grootste kracht van deze expositie: je wilt deze visie geloven.

Nederland niet Nederland. T/m 16/5 Van Abbemuseum, Bilderdijklaan 10, Eindhoven. Open: Di t/m zo 11-17u. Inl www.vanabbemuseum.nl

Berliner Secession

De in 1898 opgerichte Berliner Secession in Laren het onderwerp van een expositie had vooral tot doel te kunnen exposeren buiten het officiële circuit om. Wie in de tijd van Kaiser Willem III niet volgens de (conservatieve) academische regels werkte, kreeg geen opdrachten. Er hangt werk van o.a. Max Beckman, E. L. Kirchner, Kokoschka en Käthe Kollwitz. Topstuk is het portret van de Duitse ondernemer-politicus Rathenau door Edvard Munch (1907).

Berliner Secession. Schilders van Berlijn 1888-1918, t/m 24/4 in Singer Laren, Oude Drift 1, Laren, 035- 5393939& www.singerlaren.nl.

Sergei Diaghilev

Sergei Diaghilev (1872-1929) ontpopt zich vanaf 1906 als de gedreven promotor van Russische kunst in West-Europa. Hij brengt als een manager moderne kunst, muziek en dans samen onder de naam Ballets Russes. Op een expositie in Groningen hangt naast kostuumontwerpen en kostuums van Léon Bakst, nu werk van Russische en Europese avant-garde kunstenaars als Bakst, Benois, Gontcharova, Larionov, Picasso, Matisse en De Chirico.

In dienst van Diaghilev, Groninger Museum. Museumeiland 1. Tot 28/3, di-zo 10-17. Inl 050-3666555 & www.groningermuseum.nl

Wally Elenbaas

Wally Elenbaas (1912) maakte ruim een halve eeuw naaktfoto's van zijn vrouw en muze Esther Hartog (1905-1998) en van modellen uit hun vriendinnenkring. Vooral vormstudies zijn het, gemaakt tussen 1958 en 1961 met een besloten, bijna huiselijk karakter: hier een stoel, daar een deurpost of een deken. In het Fotomuseum Den Haag zijn tevens foto's te zien van generatie- of tijdgenoten van Elenbaas, zoals Piet Zwart, Paul Schuitema, Emmy Andriesse en Eva Besnyö.

Schenking Wally Elenbaas. Fotomuseum Den Haag, Stadhouderskade 43. T/m 13/2. Inl 070-3381144.

En verder

Constant Permeke t/m 23 jan Gemeentemuseum Den Haag, Stadhouderslaan 41. Di t/m zo 11-17u; Zinnen en minnen t/m 9 jan & Rirkrit Tiravanija t/m 6 febr in Museum Boijmans Van Beuningen, Rdam. Di-zo 11-17u; Raoul de Keyser t/m 9 jan De Pont, Wilhelminapark 1, Tilburg. Di-zo 11-17u; Pawel Althamer, The Vincent 2004 t/m 17 jan Bonnefantenmuseum, Av Céramique 250, Maastricht. Di t/m zo 11-17u; Museum Belvédère, Oranje Nassulaan 12, Heerenveen. Di-zo, 11-17u; Mary Ellen Mark: Twins t/m 20 febr Fotomuseum Den Haag, Stadhouderslaan 43. Di-zo 12-20u.