JANUARI

4

Vijf gulden theeregels uit China

De Nederlandse Opera herhaalt in het Amsterdamse Muziektheater de opera Tea van de Chinees-Amerikaanse componist Tan Dun, twee jaar geleden een wonder om te horen en te zien. Net als Puccini in Madama Butterfly en Turandot, mengt Tan Dun op aansprekende wijze oosterse en westerse muziek. Regisseur Pierre Audi mixt in een fraai symbolistisch decor ritueel en emotie. In Tea sterft de Chinese prinses Lan na een gevecht tussen haar minnaar en haar broer om Het Boek van de Thee. In het westen zijn de 'vijf gulden theeregels' gereduceerd tot een theezakje, in het oosten is thee 'de spiegel van de ziel'. Etherisch hoogtepunt is een scène met papieren muziek: geritsel en geruis, geknierp en geknisper (4 t/m 12 januari).

7

Carnaval in Friesland

Bij de Europese kampioenschappen schaatsen zijn de meeste toeschouwers in het oranje uitgedost en galmt er hoempapamuziek door het overdekte ijsstadion Thialf. De rondetijden en bochtentechniek worden ondergesneeuwd door het gehos en gebrul langs de kant. Nergens ter wereld is schaatsen zo populair als in Nederland en daarom verheugen ook de buitenlandse rijders zich op het jaarlijkse sportfestijn in Heerenveen. Dat de laaglandbaan geen wereldrecords oplevert, mag de pret niet drukken. De Nederlandse rijders zijn weer favoriet - ook omdat de Amerikaanse wereldkampioen Chad Hedrick geen Europeaan is en daarom niet mag meedoen. Het gevaar komt nu uit Italië, waar bosbouwstudent Enrico Fabris zich voorbereidt op een schaatsstunt (7, 8 en 9 januari).

9

De opvolger van Arafat

Op 9 januari gaan de Palestijnen in de door Israël bezette gebieden een nieuwe voorzitter van de Palestijnse Autoriteit kiezen, een opvolger voor Yasser Arafat die 11 november in Parijs stierf. De Palestijnse ex-premier Mahmoud Abbas is gedoodverfd winnaar, nadat de veel populairder, in Israël gevangen zittende Marwan Barghouti zich als kandidaat terugtrok. Er zijn nog acht kandidaten, maar die tellen niet mee. Het zijn de eerste verkiezingen sinds 1996, toen Arafat werd gekozen.

17

Alleenheerser uit Zwitserland

De Zwitserse alleenheerser Roger Federer (zie foto) is net als vorig jaar de grote favoriet voor de eindzege van de Australian Open. Bij het eerste grandslamtoernooi van het tennisjaar, dat van 17 tot en met 30 januari in Melbourne plaatsheeft, halen de Nederlanders de laatste jaren vrijwel nooit de tweede week. De geblesseerden Martin Verkerk en John van Lottum zullen zeker ontbreken. Sjeng Schalken moet na een kwakkeljaar in Australië weer laten zien dat een terugkeer naar de internationale subtop tot de mogelijkheden behoort. De Limburger wist op de Australian Open nooit verder te komen dan de vierde ronde. Schalken houdt niet zo van de langzame hardcourtbanen waarop hij naar eigen zeggen 'tegen de wind in moet serveren'.

26

Nieuwe films uit Azië

De 34ste editie van het International Filmfestival Rotterdam is de eerste onder verantwoordelijkheid van Sandra den Hamer, die vorig jaar de leiding overnam van Simon Field. Als altijd is er een groot contingent uit Azië, met nieuwe films van Kim Ki-duk (twee zelfs), Hou Hsiao Hsien en Wong Kar-wai, maar ook de Nederlandse première van Jean-Luc Godards Notre musique en Howl's Moving Castle, opvolger van de veelgeprezen Japanse animatiefilm Spirited Away. Speciale aandacht is er voor de Franse regisseur Benoît Jacquot en de Russische undergroundfilmer Jevgeni Yufit. Het festival duurt van 26 januari t/m 6 februari.

26

Russische impresario Diaghilev

Het Diaghilev Festival biedt in Groningen een samenvatting van de opzienbarendste kunst uit de eerste helft van de 20ste eeuw. De Russische impresario Serge Diaghilev veroverde de wereld met operavoorstellingen en balletten. Hij werkte met componisten als Rimski-Korsakov, Stravinsky, Debussy en Ravel. En dus klinkt bij voorstellingen van het Kirov Ballet, het Royal Ballet en The Joffrey Ballet en bij concerten van onder andere het Koninklijk Concert-gebouworkest muziek als Le sacre du printemps, Pulcinella, Petroesjka, L'après-midi d'un faune, Shéhérazade en La valse. En operamuziek van Moesorgski, want Diaghilev bracht Boris Godoenov naar het westen met de legendarische bas Fjodor Sjaljapin (26 t/m 30 januari).

30

Spannende verkiezingen in Irak

Volgens plan worden op 30 januari in Irak verkiezingen gehouden voor een Nationale Assemblee die een definitieve grondwet moet opstellen en een president en een premier selecteren. De verkiezingen zijn uiterst omstreden. Met name veel leden van de sunnitische minderheid eisen uitstel wegens het geweld dat hun woongebied teistert. De verkiezingen worden gehouden volgens het systeem van evenredige vertegenwoordiging, met voornamelijk religieuze en etnische lijsten. Hoe meer sunnieten thuisblijven, hoe groter de meerderheid van de shi'ieten zal uitvallen.

FEBRUARI

Gelukkig huwelijk

Na tien jaar gelukkig huwelijk komt de wetenschapper Johan thuis met de mededeling dat hij een ander heeft. Zijn vrouw Marianne, zelf advocate in scheidingszaken, is verbijsterd. Ingmar Bergmans relatiedrama Scènes uit een huwelijk uit 1973 is een filmklassieker met een enorme weerklank. Regisseur Ivo van Hove brengt bij Toneelgroep Amsterdam de toneelversie. Drie verschillende acteurskoppels spelen het echtpaar in verschillende levensfases, in verschillende hoekjes van het theater. Het publiek loopt van scène naar scène. De première is op 1 februari in de Stadssschouwburg in Amsterdam.