Tovenaar met kaarten

Vwo-scholier Julien Nuijten is wereldkampioen in het kaartspel Magic. Als hij voor een toernooi naar Japan moet mag hij zijn schooltoetsen later inhalen.

OP SCHOOL AFSPREKEN wil Julien niet, want, zegt hij, ``daar hebben ze al genoeg last met me''. Met zijn klasgenoten praat hij sowieso niet veel over zijn hobby, omdat ``ze denken dat het alleen maar iets voor nerds is''. Eigenlijk kan Julien Nuijten zich niet voorstellen dat er iemand in zijn verhaal geïnteresseerd is en wat hij zelf te vertellen heeft vindt hij eigenlijk ook niet heel bijzonder. Maar dat is het wel: een 16-jarige die eerder dit jaar wereldkampioen werd in het kaartspel `Magic the Gathering' en daarmee een joekel van een beker én 52.000 dollar in de wacht sleepte.

We spreken daarom af bij Julien thuis, in Amsterdam. Op zijn kamer met Ajax-zeil verraden een kast vol videobanden, een televisie en een computer zijn andere interesses. Julien is een vriendelijke, wat verlegen jongen met bruine ogen, krullen en een beugel. En lange vingers. Moeiteloos glijden de Magic-kaarten door zijn handen, steeds weer, als een doorgewinterde croupier die nooit een steekje laat vallen.

Op zijn blauwe slaapbank probeert Julien uit te leggen wat het spel inhoudt. Met lichte tegenzin, die allengs begrijpelijker wordt, want je legt in een kwartiertje niet uit wat Magic inhoudt. Bij dit kaartspel draait het niet om cijfers of om schoppen en klaveren, maar om andere werelden, om fantastische wezens en toverkracht. Terwijl Julien zijn best doet om de leek tegenover hem in te wijden in de mystiek van het spel, steekt zijn moeder af en toe haar hoofd om de deur met de geruststellende mededeling dat zij het ook niet snapt. Nog steeds niet. ``Het lijkt wel wat op schaken, maar dan heel anders'', zegt ze.

Magic the Gathering is eind jaren tachtig ontwikkeld door de Amerikaanse wiskundige en spelletjesfanaat Richard Garfield. Het spel werd in 1993 op de markt gebracht door Hasbro en is sindsdien enorm populair. Er zijn naar schatting wereldwijd meer dan zes miljoen mensen – voornamelijk mannen – die `Magic' spelen, in clubverband en op (inter)nationale wedstrijden. De basis: je bent een duellist, een machtige tovenaar die met anderen vecht om macht, kennis en veroveringen. Je spel kaarten stelt al je wapens in je arsenaal voor. Het bevat de toverspreuken (bezweringen) die je kent en de wezens die je kunt opdragen voor jou te vechten. Je start met twintig levens. Voor je tegenstander geldt hetzelfde. Degene die als eerste geen levens meer heeft, heeft verloren.

Het unieke spelelement dat Garfield toevoegde is dat je als speler zelf mag bepalen met welke kaarten je speelt. Dat bleek ook een commercieel handige zet, want nog steeds ontwerpt hij nieuwe kaarten die spelers kunnen kopen.

Op de vraag wat Juliens lievelingskaart is zegt hij eerst dat hij niet echt een favoriet heeft, nou ja eentje dan, maar waar die ligt weet hij niet. Tot hij hem na enig aandringen toch gaat pakken en het geplastificeerde exemplaar zonder dralen uit de stapels papieren op zijn bureau vist. De kaart heet `Disrupt' en heeft als tekst `Oh, I'm sorry, did I break your concentration?' ``Dat is een citaat uit Pulp Fiction en dat vind ik wel een goeie film'', verklaart Julien, die geen moeite heeft met het Engels dat de voertaal is in de Magic-wereld. Het is een rustige kaart te midden van de monsters die het spel beheersen met namen als `Battle-mad Ronin' en lijfspreuken als `I fought fiercely, bravely and without mercy'. Toch, zegt Julien, is Magic een fantasierijk denkspel dat veel strategisch inzicht vraagt. ``Kaartspelletjes zijn net schaken. Iedereen die schaakt is slimmer dan de gemiddelde mens, dat heb je met kaartspelletjes ook.''

Julien zit in 5-atheneum van het Cartesius Lyceum in Amsterdam. Hij heeft het profiel Natuur & Techniek gekozen en wil later `iets met techniek' gaan doen. Of misschien zijn geld verdienen met Magic, want sommige spelers kunnen er van leven. Op school is zijn lievelingsvak wiskunde en soms kan hij daarvan wel iets gebruiken bij het spel: ``Je moet wel dingen berekenen, kansen tegen elkaar uitzetten en zo.''

Sinds hij twee jaar geleden via een vriendje kennis maakte met Magic is Julien als enige in zijn club – ze spelen iedere maandagavond in de buurtkroeg – doorgebroken tot de internationale top. Met zijn 16 jaar is hij uitgeroepen tot 'Rookie of the year' (nieuwkomer van het jaar) en heeft hij al heel wat toernooien afgereisd. Het wereldkampioenschap vond in september plaats in San Fransisco, in oktober was hij weer voor een toernooi in de Verenigde Staten, eind november was hij in Parijs en eind januari moet hij naar Japan om zijn titel te verdedigen. Dat doet Julien allemaal zelfstandig, samen met andere spelers. Van school krijgt hij, in overleg met de leerplichtambtenaar, buitengewoon verlof. Zijn ouders gaan niet mee. ``Ik kan niet zo veel vrij krijgen'', zegt zijn moeder.