Wrijving tussen VS en Rusland door Yukos

De veiling van Yukos-dochter Yuganskneftegaz heeft tot wrijving geleid tussen de Verenigde Staten en Rusland. Het Witte Huis bekritiseerde gisteren de gedwongen verkoop en zei dat de ontwikkelingen rond Yukos buitenlandse investeerders kunnen afschrikken.

,,Wij zijn teleurgesteld dat Rusland de veiling heeft doorgezet'', aldus een woordvoerder van de regering-Bush. ,,Deze zaak kan de positie van Rusland in de internationale handel verstoren.'' De zegsman sloot niet uit dat president George Bush de zaak rond Yukos zal aankaarten tijdens de ontmoeting die voor eind februari staat gepland met president Vladimir Poetin.

Het Kremlin is sinds medio 2003 in conflict met Yukos. De oprichter en grootaandeelhouder van het concern, Michail Chodorkovsky, zit al ruim een jaar gevangen op verdenking van fraude en Yukos moet belastingaanslagen en boetes betalen ter waarde van 27,5 miljard dollar. Om dit geld binnen te halen heeft de overheid de veiling afgedwongen van Yuganskneftegaz, het grootste onderdeel van Yukos dat 11 procent van de Russische olie oppompt.

President Poetin zei gisteren dat de veiling volledig legaal was verlopen. Tijdens een bezoek aan de Duitse bondskanselier Gerhard Schröder stelde Poetin verder dat de koper – de onbekende Baikel Finance Group – uit individuen bestaat die al enige tijd actief zijn in de financiële sector.

Poetin wilde niet zeggen wie er achter de Baikal Finance Group zit, het geheimzinnige bedrijf dat pas sinds 6 december bestaat, geen website heeft en hetzelfde adres heeft als een populair café in de Russische provinciestad Tver waar het staat geregistreerd.

Volgens de Russische media zouden managers van energiebedrijf Surgutneftegaz als vertegenwoordigers van Baikal hebben gefungeerd tijdens de veiling zondag. Volgens analisten heeft het Siberische Surgutneftegaz voldoende geld in kas om de Yukos-dochter te kopen.

Het is ook mogelijk dat er een Chinese connectie is. Poetin zei gisteren namelijk niet uit te sluiten dat China National Petroleum Corporation zal deelnemen in de olieproductie van Yukos. Dat zou dan gebeuren via de Russische gasgigant Gazprom, waarmee het Chinese energiebedrijf al samenwerkt bij de productie van gas. China is wegens zijn almaar groeiende energiebehoefte naarstig op zoek naar nieuwe energiebronnen buiten China.