Naar de karaoke-bar

Vier correspondenten in den vreemde beschrijven hoe Kerstmis in hun land wordt gevierd. Vandaag kerstfeest in China.

Het strenge hek rondom het gebouw in Beijing waar ik woon heeft een gedaanteverwisseling ondergaan: de bewakers hebben wat elektra afgetapt van een lantaarnpaal op het terrein, daarmee worden nu de lichtjes gevoed in de lange gele tuinslang die ze kunstig door de spijlen van het hek hebben gevlochten. `Merry X-mas & Happy New Year' staat er nu, als gebaar naar de voornamelijk buitenlandse bewoners van het gebouw.

Vroeger waren wij met onze vrolijke tuinslang-kerstwens zo'n beetje wel het meest kerstachtige gebouw uit de hele wijk, maar inmiddels lopen we hopeloos achter. Vooral de warenhuizen en de hotels hebben zich uitgeput in uitgebreide versieringen: heel veel heel erg knipperende lampjes, enorme plastic bomen, groen, zilver en goud, sprekende en zingende reuzenkerstmannen en arrensleeën met rendieren die echt met hun pootjes kunnen lopen.

Oudere Chinezen zegt kerst nog steeds weinig, maar jongeren des te meer: het is een goede gelegenheid om met je vrienden in de disco of de karaoke-bar eens helemaal uit je dak te gaan, en om nou eens lekker niet bij je ouders thuis op de bank tv te kijken. Het is voor die jongeren alleen maar fijn dat kerst dit jaar in een weekeinde valt, want in China is kerst geen officiële feestdag, dus vrij krijg je niet op die dagen.

Een familiefeest is kerst zeker niet. Het dagenlang in een winters huis eindeloze hoeveelheden voedsel met je naasten verorberen doen Chinezen ook, maar dan pas later, met Chinees nieuwjaar. Dan kun je het zelfs als vrijgevochten jongere niet maken om bij je ouders weg te blijven, zelfs al moet je nog zo'n grote afstand afleggen om je ouderlijk huis te bereiken. Kerst is net zoiets als Valentijnsdag of Halloween, een leuke buitenlandse nieuwigheid die aanleiding geeft tot plezier met leeftijdsgenoten. Dat er ook een religieus element aan zit, lijkt de meeste Chinezen te ontgaan.

Kerstspullen om de boel gezellig te maken zijn er in overvloed te koop. China is de grootste producent ter wereld van nepbomen, verlichting, kerstballen en speelgoed voor onder de boom, zaken die vrijwel het hele jaar door in grote fabriekshallen in Zuid-China worden gemaakt.

Vroeger verdwenen die spullen allemaal rechtstreeks naar het buitenland. Het was een van de vele manieren om buitenlandse valuta te verdienen, maar niet meer dan dat. Kerstspullen werden, net als bijvoorbeeld vibrators, door de Chinese overheid niet geschikt geacht voor de eigen bevolking, maar aan het buitenland mochten ze volop worden geleverd.

Langzamerhand begonnen er steeds grotere partijen `van de wagen' te vallen: die kwamen dan terecht op markten in de grote steden waar kleine, vooral Russische handelaren de partijen opkochten om ze zelf per trein naar het buitenland te vervoeren. Op die markten zagen Chinezen de producten ook, en inmiddels zijn ze in overvloed verkrijgbaar en razend populair.

Niet iedereen in China is blij met de explosief groeiende aandacht voor kerst. Het propagandadepartement van de stad Shanghai raadt de media af om al te veel aandacht aan het feest te besteden. Het valt te betwijfelen of de communistische partij daarmee de explosieve groei van kerst in China nog kan stuiten.