Het beeld

Iedereen wil wel op televisie, desnoods door heel rare dingen te doen of te zeggen. Goede smaak is geen argument meer, ook niet bij de publieke omroep, dus waarom zou je mensen die lol niet gunnen?

Het zuivelbureau laat naakte mensen elkaar beschilderen in STER-spots: mannen met mannen, vrouwen met vrouwen, gemengde bejaarden. Echtgenotes van burgemeesters zetten zichzelf en de emancipatie voor paal door in de verkiezing van De beste stad van Nederland uit te roepen dat ze vierkant achter hun man staan. Toch zijn dit allemaal mensen die weten wat ze doen.

Slechts in een enkel geval zou je de televisie-exhibitionisten tegen zichzelf in bescherming moeten nemen. De NPS heeft de cel opengezet van Pierre Wind, een psychotische gastronoom met ADHD. Hij gedraagt zich als een kruising van Sjefke van Oekel en Bart Chabot, en blikt bij voorkeur met uitpuilende ogen recht in de camera, terwijl hij met beide handen gesticulerend over voedsel praat. De hele week stelt Wind dagelijks om half acht een diner voor de feestdagen samen in een alternatieve kerststal, waar halfnaakte koks frikadellencarpaccio staan te bereiden. Hij ontvangt er ook andere monsters, zoals de gemummificeerde ambassadrice van de plastische chirurgie Marijke Helwegen. De kale en corpulente Wind koketteert in de leader van Kerst met Wind met zijn lijf en laat ons liefst zijn blote billen zien, ook al beschilderd. Ik ben even kwijt wat ook weer precies de missie van de NPS in het publieke bestel was, maar het had, geloof ik, iets te maken met kunst, multiculturalisme en actualiteit.

In dat laatste kader maakt de NPS samen met de VARA Nova. Na te zijn opgeschud en achtergelaten door Felix Rottenberg, verkeerde het Nederlandse Newsnight enige tijd in verwarring. Ongeveer een jaar geleden kwam het weer op stoom en maakte scherpe, de grenzen van de journalistieke ethiek verkennende reportages, over bijvoorbeeld de vrienden van Murat D. Dat niveau werd niet volgehouden. Nu wordt er vooral geëxperimenteerd met het trekken van hoge kijkcijfers.

Uit welke journalistieke overwegingen zou een actualiteitenrubriek een hele aflevering willen wijden aan de gevoelens en gedachten van de ouders van een vermoorde Bekende Nederlander? Jeroen Pauw ging op de thee in Wassenaar bij de vader en moeder van Theo van Gogh. Ze zaten nog vol woede en haat en verdriet. Anneke van Gogh moest een tijdlang fysiek overgeven, als ze over moslims hoorde of las. Nu weet ze weer dat dat niet goed is. Maar ze is nog steeds boos op premier Balkenende, die een jongetje van elf bij een uitgebrande moskee in Uden belangrijker vond dan een jongetje van dertien uit Amsterdam, ,,die zijn vader vermoord had''. Ze bedoelde: van wie de vader vermoord was. En zo ging dat een klein uur door, met onhandige, soms gênante uitspraken.

Geëmotioneerde, rouwende mensen laten zich niet genuanceerd en verstandig uit voor een camera, zelfs als ze uit Wassenaar komen. Een journalist, Pauw of Knevel, zou geen ongelukken moeten willen uitlokken.