Opheffen poortwachters in zorg is een gotspe

Met hun artikel `Ban de bureaucratie eens uit' (NRC Handelsblad, 6 december), geven Agnes Kant en Jan Marijnissen er blijk van, niets te begrijpen van de werkelijkheid. Hun oplossing is ongefundeerd en enkel opportunistisch.

Met name de oplossing om de poortwachtersfunctie van de zorg (de indicatiestelling) op te heffen, is een gotspe. Dat de RIO's (regionale indicatieorganen) niet op alle fronten hun taak goed hebben kunnen uitoefenen staat buiten kijf. Maar in plaats van opheffen zou je beter kunnen bezien waarom deze organen niet goed tot hun recht zijn gekomen. Er is op dit front een wereld te winnen.

Het opheffen van indicatieorganen (en trouwens alle poortwachtersfuncties in zorg, welzijn, wonen, onderwijs, en, waarom niet, beste SP, de sociale zekerheid!) lijkt een oplossing. Inderdaad: geen wachttijden meer voor indicatiestelling, dan wel claimbeoordeling. Onbedoeld, maar evident gevolg is wel: overconsumptie en het exploderen van de AWBZ (en andere regelingen). Immers, je kunt vragen wat je wilt, de zorgaanbieder heeft belang bij ruime zorgpakketten en er is niemand (meer) die hierop controleert. Onzin? Kijk maar eens naar indicatiebesluiten van cliënten die reeds langere tijd zorg krijgen (en dus in het verleden niet door het RIO zijn geïndiceerd) en die nu een herindicatie aanvragen.

Natuurlijk ben ook ik tégen vertragingen in het zorgproces, tegen dubbel werk, tegen onnodige formulieren. Ook organisatorisch moet de zaak beter worden opgepakt, allemaal waar. Er is hier een wereld te winnen door processen op elkaar af te stemmen en systemen met elkaar te laten communiceren (elektronisch cliëntendossier e.d.), waardoor de cliënt/patiënt zijn verhaal maar één keer hoeft te doen, maar waar onafhankelijk, objectief en integraal onderzoek naar zorgbehoefte losstaat van de aanbiedende partij.

Dat dit allemaal niet werkt, zoals door veel zorgaanbieders in beide compartimenten wordt beweerd, heeft alles te maken met behoudzucht van deze partijen en met de vraag waar de `macht' ligt. In een tijd waarin de discussie gaat over de betaalbaarheid van onze sociale zekerheid, in de breedste zin van het woord, kan ik de uitspraken van Kant en Marijnissen niet anders dan als ondoordacht, naïef en opportunistisch betitelen. Met inhoud en verstand van zaken heeft het allemaal weinig te maken.