Veerkracht en fatsoen

Een wekelijkse greep uit de kiosk. Vandaag de `dubbeldikke' kerst- nummers van Elsevier en HP/De Tijd.

Als gebruikelijk in de kerstnummers van de opinieweekbladen wordt de stand van ons land bepaald in een jaaroverzicht. Roelof Bouwman, `huishistoricus' van HP/De Tijd, noemt 2004 `Het jaar van het volk', zich baserend op de publicitaire golven omtrent de val van Rob Oudkerk, het EK-voetbal, de dood van André Hazes, de nieuwe bijbelvertaling, de doorbraak van de Tokkies, de verkiezing van Pim Fortyn tot Grootste Nederlander en Georgina's borsten.

In Elsevier constateert Gerry van der List dat Nederland over voldoende veerkracht beschikt om het trauma door de moord op Theo van Gogh te boven te komen. Fundamenteler problemen zijn volgens de auteur de gevolgen van de massale immigratie, de secularisatie, het individualisme en (mede daardoor) de toenemende misdaad. Het gezag in Nederland moet minder moralistisch en gedogend optreden, aldus het blad, en onze waarden overtuigender overbrengen: ,,Waar de harde hand ontbreekt, verwildert het volk.''

In Elsevier ziet minister Donner van Justitie de moord op Van Gogh `niet als een waterscheiding', want de overheid was allang op de hoogte van islamitisch geïnspireerde terreurdreiging. Donner corrigeert het beeld van `een gelijkmatig volk' in Nederland. We zijn, meent de minister, `bijna allemaal fundamentalisten' als het gaat om geloof of overtuiging. Volgens kardinaal Simonis kunnen we in Nederland nog `veel leren van moslims': ,,Kijk eens hoe ze de ramadan beleven. In katholieke kring stelt vasten helaas nauwelijks meer wat voor.'' In Elsevier wordt Job Cohen neergezet als de man van het fatsoen. De Amsterdamse burgemeester houdt vast aan zijn `zachte' aanpak: ,,Veiligheid zit ook in hoe mensen met elkaar omgaan.''

Om te bepalen of men een fatsoenlijk Nederlander is, presenteert HP/De Tijd een `Hollandse normen- en waardentest', met vragen als: ,,Het is in deze tijden schipperen tussen individualisme en de betrokkenheid bij anderen. Waar bevindt u zich op dit continuüm?''

Oud-staatssecretaris Rick van der Ploeg hekelt vanuit Florence onder de kop `Ik schaam mij dood voor Nederland' de `Geert Wilders-doctrine' en de humor en hardheid in zijn vaderland. Over ons land komen we voorts in deze HP/De Tijd te weten dat in de ministerraad niet uitsluitend serieus wordt vergaderd, dat nu ook vrouwen aan een `tweede leg' toe zijn en dat het inademen van de lucht in een miljoen Nederlands huiskamers ronduit ongezond is.

Wordt in Elsevier Shell-topman Jeroen van der Veer geïnterviewd, HP/De Tijd portretteert ABN Amro-baas Rijkman Groenink. De bestuurder wordt bejubeld als een `echte Hollander' die met zijn `democratische en participatieve' talenten voor Nederland in bange dagen nog veel kan betekenen.

In een reeks brieven aan `Beroemde Doden van 2004' in HP/De Tijd bekent Thomas Ross tot Theo van Gogh dat hij nu ook graag in de hemel had gezeten: ,,Bernhard is inmiddels binnen! (...) Shit man, in één keer antwoord op de vragen die we ons al jaren stelden!'' Dat is vrijwel het enige in deze kerstnummers over de prins, want ze sloten ruim vóór zijn postuum verschenen interview.

Kerstnummers HP/De Tijd en Elsevier, beide €4,50