Minutieus vastgelegd traject van coke-bolletjes

Kokhalzend staat de zeventienjarige Colombiaanse Maria voor de spiegel. Met haar nek helemaal achterover heeft ze net iets groots ingeslikt. Om te oefenen. Ze weet dat ze over een week 62 bolletjes gevuld met cocaïne naar de Verenigde Staten moet brengen. Het levert 5000 dollar op. Voor Colombiaanse begrippen een immens bedrag, voor de drugsdealers een schijntje. Een mensenleven meer of minder maakt voor hen niets uit. Als de bolletjes openspringen in de maag is dat niet meer dan een vervelende vorm van inkomstenderving.

Maria Full of Grace is een door zijn onopgesmuktheid indrukwekkende film over bolletjesslikkers. Debuterend regisseur Joshua Marston studeerde, voordat hij naar de filmacademie ging, sociale en politieke wetenschappen. Het verwondert dan ook niet dat Marston vooral geïnteresseerd is in juist deze aspecten die komen kijken bij drugssmokkel. Waarom besluit iemand het te doen? Wie heeft de touwtjes in handen? En hoe controleren zij hun handel tijdens en na de reis?

Marston legt het hele smokkeltraject zo kaal mogelijk vast - bijna als een sociologisch experiment. Wat vooral een onuitwisbare indruk maakt zijn de details. Hij laat op minutieuze wijze zien hoe de bolletjes met coke nu eigenlijk worden gemaakt. Hoe de met latex omhulde `eitjes' daarna even in water worden gedompeld zodat het doorslikken gemakkelijker gaat. We voelen de angst tijdens de trip, steeds de dreiging dat zo'n bolletje openspringt, met dodelijk gevolg. En we volgen nauwgezet de procedure die de douaniers doorlopen als ze een verdachte ondervragen. Ze willen Maria eigenlijk onder de scanner leggen, maar omdat ze zwanger is mogen ze dit niet doen; de röntgenstraling zou de foetus kunnen beschadigen.

Dat Maria ook `zwanger' (full of grace) is van iets anders, kunnen ze dus niet bewijzen. Op die momenten is het voornamelijk Spaans gesproken Maria Full of Grace bijna een documentaire waar zichtbaar veel research inzit. Dat geldt niet alleen voor de coke-smokkel, maar ook voor het werk dat Maria doet vóór zij naar de lucratieve drugshandel overstapt: de rozen-export.

Marston sprak met koeriers, dokters, de douane en een sociaal werker die jaarlijks vele lichamen repatrieert naar Colombia – de anonieme slachtoffers van de drugsmaffia. Marston geeft hun allen een menselijk gezicht.

Hoe engelachtig de debuterend actrice Catalina Sandino Moreno er als Maria ook uitziet, ze blijft altijd strijdbaar. Ze wil meer van het leven maken dan de armoede en uitbuiting haar gunnen. Voor haar krachtige rol won ze op het afgelopen Filmfestival van Berlijn de Zilveren Beer, ex-aequo met Charlize Theron voor Monster. De film zelf won de publieksprijs bij het Sundance Film Festival.

Maria Full of Grace. Regie: Joshua Marston. Met: Catalina Sandino Moreno, Guilied López, Yenny Paola Vega, Patricia Rae, Orlando Tobón. In: 18 bioscopen.