Conferenties over het Kyoto-protocol zijn een soort rituele dans

Klimaatconferenties van de Verenigde Naties, zoals die in Buenos Aires, zijn een rituele dans waarin de betrokkenen een vaste rol hebben.

Europa is in deze rituele dans het braafste jongetje van de klas. Het is een fervent voorstander van het Kyoto-protocol uit 1997. Daarin is afgesproken om de uitstoot van broeikasgassen, zoals kooldioxide (CO2) en methaan, voor 2012 wereldwijd met 5,2 procent te reduceren ten opzichte van ijkjaar 1990. Broeikasgassen worden verantwoordelijk gehouden voor het opwarmen van de aarde. Europa heeft intussen de grootste moeite om zelf de Kyoto-doelstelling te halen.

Milieuorganisaties trachten iedereen ervan te doordringen dat de wereld afstevent op rampen van ongekende omvang, als het klimaatprobleem niet snel en drastisch wordt aangepakt. Gletsjers zullen smelten, eilanden onder de zeespiegel verdwijnen, rivieren opdrogen en orkanen zullen kusten onveilig maken.

De Verenigde Staten, verantwoordelijk voor een kwart van de uitstoot, herhalen dat niets bewezen is. De aarde warmt op, maar het is de vraag of dat komt door de toename van broeikasgassen. En wat in Kyoto is afgesproken is te duur en treft de VS onevenredig zwaar. De regering-Bush verwerpt ook toekomstige klimaatverdragen, wil hooguit op vrijwillige basis haar best doen, investeert in klimaatonderzoek en in technologische innovatie als oplossing van het probleem. De uitstoot is volgens het Internationaal Energie Agentschap (IEA) sinds 1990 met ruim 16 procent toegenomen.

Volgens de ontwikkelingslanden is het klimaatprobleem de schuld van het westen. Zij hoeven op basis van het Kyoto-protocol niets te doen en zijn dat ook niet van plan. Ook na 2012 willen de landen niet belemmerd worden in hun economische groei. Maar alleen al in China, in het protocol nog een ontwikkelingsland, is de uitstoot van CO2 tussen 1990 en 2002 met bijna 45 procent toegenomen. En in de rest van Azië zelfs met 80 procent. China is nu na de VS de grootste vervuiler.

Veel wetenschappers zeggen dat Kyoto niet meer is dan een bijdrage aan een mentaliteitsverandering, een eerste stapje om het probleem werkelijk aan te pakken. Maar bij onveranderd beleid is de uitstoot van broeikasgassen in 2012 niet gedaald met 5,2 procent, maar gestegen met bijna 40 procent.