Coalitie Brazilië valt uiteen

Twee van de drie Braziliaanse regeringspartijen hebben zich dit weekeinde teruggetrokken uit de centrumlinkse regering. De stap van zowel de Braziliaanse Partij voor Democratische Beweging (PMDB) als de Socialistische Partij (PPS) is een enorme tegenslag voor president Luiz Inácio Lula da Silva.

Lula heeft zijn coalitiepartners nodig bij een stemming deze week over hervorming van het belastingstelsel, nieuwe regels voor de rechtspraak en investeringen. Met name de steun van de centrumpartij PMDB, die een meerderheid bezit in de Senaat en ook in het parlement een groot aantal zetels heeft, is daarbij van belang.

De partijleiders van de PMDB en de PPS beschuldigen de socialist Lula echter van het volgen van de conservatieve agenda van zijn voorganger Fernando Cardoso. De president beloofde bij zijn aantreden in 2003 een einde te zullen maken aan de sociale ongelijkheid in Brazilië, en volgens de partijleiders zou de ongeschoolde ex-schoenpoetser en oud-vakbondsleider zich dan ook moeten richten op de werkgelegenheid en de strijd tegen armoede.

De terugtrekking van de PMDB uit de regering heeft ook gevolgen voor de samenstelling van het kabinet. De partij stemde gisteren op zijn jaarlijkse partijcongres in met een ontslagaanvraag van de twee PMDB-ministers: minister van Sociale Zekerheid Amir Lando en minister van Informatie Eunicio Oliveira. Ook minister van Integratie Ciro Gomes zal waarschijnlijk zijn ontslag indienen. Zowel de PMDB als de PPS wil bovendien in 2006 met een eigen presidentskandidaat komen.

Het is nog onduidelijk hoeveel leden van beide partijen instemmen met de keuze van het partijcongres. Enkele parlementariërs van de PMDB probeerden gisteren in de rechtbank de stemming over het ontslag van de twee ministers ongeldig te laten verklaren. Mogelijk lopen zij over naar de Arbeiderspartij (PT) van de president.

PPS-partijleider Roberto Freire liet zaterdag weten dat zijn partij niet zal samenwerken met de oppositie, maar als onafhankelijke, derde groep zal opereren in het parlement.

Onder de Brazilianen blijft Lula echter ongekend populair. Tijdens lokale verkiezingen in oktober, die werden gezien als een referendum over zijn regering, won zijn Arbeiderspartij (PT) in zes belangrijke staten. Daarbij groeide de economie in de eerste twee kwartalen van dit jaar met 6 procent en daalde de werkloosheid de afgelopen maanden van 13 naar 11 procent. Ruim 40 procent van de bevolking zegt de regering te steunen.