Geen winst, wel koersexplosie

Er worden weinig belangrijke producten gelanceerd en het verlies zal waarschijnlijk aanhouden. Toch jaagt de boodschap van biotechnologiebedrijf Crucell beleggers niet weg, integendeel.

Ganzen in Israël beschermen tegen het WestNile virus. Niet direct een spannende activiteit waar beleggers op af komen, zo lijkt het. Vooral niet als blijkt dat het betreffende bedrijf de komende jaren verder weinig belangrijke producten op de markt brengt en voor het zoveelste jaar op rij een verlies zal boeken.

Toch is het biotechnologiebedrijf Crucell het afgelopen jaar populair bij investeerders. Het aandeel van het Leidse bedrijf dat vaccins ontwikkelt tegen onder meer aids, malaria en griep steeg dit jaar met maar liefst 90 procent naar 9,08 euro vergeleken met de 4,83 euro van begin dit jaar. De handel was zelfs zo hoog dat het bedrijf in maart waarschijnlijk een notering zal krijgen aan de Midkap-index van Euronext. Wat is er met beleggers aan de hand?

,,Crucell heeft het afgelopen jaar een enorme performance laten zien'', zegt analist Mutlu Gundogan van zakenbank Kempen & Co. Zo sloot het eerder dit jaar een overeenkomst met het Franse farmacieconcern Sanofi-Aventis voor de gezamenlijke ontwikkeling van een griepvaccin. Verder sloot het licenties met grote farmaceutische bedrijven als GlaxoSmithKline. ,,En het bedrijf heeft gedaan wat het eerder had beloofd. Het zou vorderingen laten zien, en die kwamen er'', zegt Gundogan. Crucell-onderzoekers publiceerden in juni in het Britse medisch-wetenschappelijke tijdschrift The Lancet een gunstige studie over een potentiële antistof tegen sars. Ook boekte Crucell voortgang met vaccins tegen malaria, ebola en influenza.

Maar zijn deze signalen voldoende reden om te beleggen in een bedrijf dat sinds de oprichting in 2000 nog geen winst heeft gemaakt? Goeie onderzoeksresultaten zijn mooi, maar daarmee is het product waarmee het geld moet worden verdiend nog niet op de markt. De ontwikkeling van medicijnen is een notoir gevaarlijke business, die veel afvallers kent. Is de belegger te overmoedig? Volgens Gundogan heeft Crucell een goeie strategie waarvan het bedrijf de vruchten zal gaan plukken. Maar welke vruchten, en wanneer gaan ze geld opleveren? De demografie speelt Crucell in de kaart. De bevolking vergrijst en er komen meer mensen die vatbaar zijn voor infectieziekten zoals griep. En de wereld globaliseert. Infectieziekten zoals sars en West-Nile kunnen zich daardoor sneller verspreiden. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft onlangs de westerse landen opgeroepen om meer antibiotica en vaccins te ontwikkelen. Al deze zaken zijn positief voor Crucell.

Het bedrijf heeft een ,,goede en mooie'' technologie, vindt analist Gundogan. En een slimme strategie. Crucell heeft eerst een technologie ontwikkelt om vaccins en antistoffen te maken – dat gebeurt in gekweekte menselijke cellen en het bedrijf is daarin uniek. Crucell beweert dat de technologie sneller, goedkoper en veiliger is dan bestaande technologieën die uitgaan van hamster-, apen- of hondencellen. Of dat klopt? De Crucell-cellen zijn in ieder geval gewild. De technologie is via licenties inmiddels aan een waslijst van bedrijven verkocht, waaronder grote farmaceutische concerns zoals Merck en Johnson&Johnson.

Slim gespeeld. Alle bedrijven die ooit een medicijn op de markt brengen op basis van Crucell's technologie, moeten een deel van de opbrengst afstaan aan Crucell. In het geval van het griepvaccin houdt het zelfs een deel van de markt. Gezien de lange lijst van licentienemers lijkt er voor het Leidse bedrijf een hoop geld in het vat te zitten. Maar wanneer het precies uit dat vat kan gaan tappen, is niet duidelijk. Dat kan het bedrijf niet voorspellen, laat het weten.

Inmiddels heeft Crucell een volgende stap genomen. Het ontwikkelt een aantal vaccins en antistoffen in eigen beheer, onder andere een antistof tegen hondsdolheid en vaccins tegen ebola, influenza, malaria en het West-Nile virus. In de meeste gevallen gaat het om nichemarkten, maar voor een beginnend biotechbedrijf zijn ze groot genoeg. Vorige week liet bestuursvoorzitter R. Brus weten dat het bedrijf met het huidige kasgeld, 80 miljoen euro, nog vier tot vijf jaar kan werken aan die producten. Daarna moet het verder kunnen bouwen met de opbrengsten uit overheidssubsidies, samenwerkingen en licenties. Bovendien heeft Crucell sinds kort een eigen product op de markt, in Israël. Het is een vaccin dat ganzen beschermt tegen het West Nile virus. Israël fokt jaarlijks enkele miljoenen ganzen waarvan de levers bestemd zijn voor de Franse markt. Over dat vaccin hoor je het bedrijf amper. Misschien omdat de markt klein is, en weinig opbrengt. Of wellicht omdat ganzen minder aanspreken dan mensen die aan aids of malaria lijden.

Hoe het ook zij, Crucell heeft een gewilde technologie. Het vertrouwen in het bedrijf wordt weerspiegeld in de beurswaarde die ongeveer 330 miljoen euro bedraagt. Terwijl het vorig jaar een omzet boekte van 7,4 miljoen euro, en een verlies leed van 23,4 miljoen euro.

Is het vertrouwen van de belegger in Crucell terecht? Het lijkt vooral gebaseerd op hoop over toekomstige producten. Vooralsnog moeten beleggers echter nog wachten op dat eerste grote medicijn.