U2's duizelige duizeligheid

Op nummer 10 van de Mega Top-50 staat deze week het nummer `Vertigo' van U2.

Vertigo is een oud Engels woord voor duizeligheid. Maar het is niet de gewone duizeligheid die je opdoet in de kermis of door verliefdheid. Vertigo is het soort duizeligheid dat je krijgt als je vanaf een hoge toren naar beneden kijkt. Je begint een beetje te zwaaien, denkt dat je gaat vallen en doet daarom snel een stap achteruit. Dat is `vertigo'.

Er bestond al een film met die titel, van thriller-regisseur Alfred Hitchcock, en nu is er dus ook een liedje. Dankzij U2 zal het woord vertigo weer beroemd worden, want U2 is wereldberoemd.

De Ierse groep U2 is beroemd omdat ze goede muzikanten heeft en omdat zanger Bono een homo universalis is. Homo universalis, ook een ouderwets woord, betekent: iemand die van alles kan. Bono is zo iemand. Hij is overal tegelijk, kan alles en hij is nog aardig ook. Een soort Pippi Langkous dus.

En net als P. Langkous staat Bono nooit met een mond vol tanden. Of hij nou praat met Amerikaanse presidenten, Afrikaanse strijders of Europese regeringen, Bono zegt waar het op staat. Hij probeert ze iets aan hun verstand te peuteren over dingen waarover hij zich zorgen maakt: aids, armoede en oorlog.

In zijn liedje `Vertigo' kun je je een beetje voelen zoals Bono zich soms voelt. Hij is steeds op een andere plaats, en daarom roept hij: `Hallo! Hallo, hier ben ik. In een plaats die ``vertigo'' heet!' (`Hello, hello. I'm at a place called vertigo).' Hij bedoelt waarschijnlijk dat hij ergens heel hoog staat, waar hij goed overzicht heeft. Hij ziet de donkere lucht, hij ziet de jungle, hij ziet een meisje met bloedrode nagels. Hij ziet kogels die door de lucht schieten als vallende sterren. En ondertussen suist de muziek om hem heen. Het lijkt alsof Bono in een raket zit die zich als een razende om de aarde slingert. Zo snel dat je er draaierig van wordt.

Met `Vertigo' heeft U2 een primeur. Sinds Metallica wisten we al dat een liedje over boosheid soms ook boos klínkt. Sinds K3 weten we dat een liedje over vrolijkheid vrolijk kan klinken. Dankzij U2 hebben we nu een nummer over duizeligheid dat duizelig klinkt.