Vragen over hogere premies ziekenfonds

Waarschijnlijk zullen de ziekenfondspremies volgend jaar flink stijgen. De nieuwe no-claim-regeling is de oorzaak.

Vijf vragen.

In de Tweede Kamer spraken oppositiepartijen dinsdag tijdens het vragenuur hun zorgen uit over berichten dat de nominale premies voor ziekenfondsverzekerden volgend jaar twintig procent zouden stijgen. PvdA, Groenlinks en SP vrezen koopkrachtverlies voor ,,kwetsbare groepen en lage inkomens''.

Wat is de oorzaak van het tumult?

Eigenlijk staat nog niet vast hoeveel de ziekenfondspremies volgend jaar zullen stijgen. In december stellen ziekenfondsen altijd de premies voor volgend jaar vast, maar tot nu toe heeft pas één maatschappij dat gedaan.

Velen voorspellen dat de nominale premies voor ziekenfondsverzekerden zo'n twintig tot dertig procent (zorgverzekeraars) zullen stijgen. Minister Hoogervorst (Volksgezondheid) gaat uit van een gemiddelde premie van 370 euro per jaar in 2005, Zorgverzekeraars Nederland (ZN) denkt aan 400 euro (tegenover gemiddeld 307 euro nu). Dat vooruitzicht verklaart de opmerkingen van de oppositie.

Waarom worden de premies verhoogd?

De invoering van de no-claim in de zorg is de belangrijkste reden voor de verwachte verhoging van de nominale premies voor het ziekenfonds. De Tweede Kamer stemde in oktober in met de invoering van deze maatregel. Verzekerden die één jaar lang geen beroep doen op zorg krijgen aan het eind van het jaar 255 euro terug van de verzekering. Bezoek aan de huisarts tellen hierin niet mee, medicijngebruik en bezoek aan het ziekenhuis wel.

De bedoeling van de maatregel is om verzekerden bewust te maken van de kosten van zorg. Om de no-claim, die per 1 januari 2005 ingaat, te kunnen betalen gaat de nominale premie voor volwassenen volgend jaar minimaal met 63 euro omhoog.

Voor wie heeft een verhoging van de nominale premie gevolgen?

De verhoging van de nominale premies heeft voor alle ziekenfondsverzekerden gevolgen. Mensen die veel gebruik maken van zorg, zoals chronisch zieken, gehandicapten of ouderen, gaan erop achteruit: hun nominale premies gaan omhoog, maar ze krijgen daarvoor niet genoeg van het no-claimbedrag terug. Volgens onderzoek van ZN zullen 4,3 miljoen verzekerden niets van hun no-claim terugzien.

Wie gezond is, kan er volgend jaar op vooruit gaan: hoewel zijn nominale premie stijgt, krijgt hij (een deel van) zijn no-claim terug. Het gaat volgens ZN om zo'n vier miljoen verzekerden. Dat kan uiteindelijk zelfs leiden tot een lagere feitelijke premie dan in 2004.

Hoogervorst gaat ervan uit dat deze feitelijke premie 285 euro per jaar zal bedragen.

Lijden chronisch zieken en ouderen ook koopkrachtverlies?

Het kabinet heeft maatregelen in het inkomensbeleid genomen om het koopkrachtverlies door invoering van de no-claim te compenseren. Zo kan bijvoorbeeld de premie in aanmerking komen voor aftrek voor buitengewone uitgaven bij de inkomstenbelasting. Toch ,,valt de no-claim per saldo iets negatief uit voor chronisch zieken en ouderen'', zei Hoogervorst. De minister hoopt dat verzekerden geprikkeld zullen worden om voor goedkopere verzekeringen te kiezen.

Hoe zit het eigenlijk met particulier verzekerden?

Ook de particuliere premies zullen volgend jaar waarschijnlijk stijgen. Volgens Hoogervorst met gemiddeld vier procent, verzekeraars denken meer in de richting van acht procent. Die stijging is lager dan bij het ziekenfonds omdat particuliere verzekeringen geen no-claim kennen. Wel kunnen particulier verzekerden bij het kopen van een polis zelf bepalen wat hun eigen risico zal zijn. Dat komt ook tot uiting in de premies: hoe lager het risico, hoe hoger de premie.