Hallo daar Binnenhof, veel liefs uit Miyazaki

De lachende mannen nemen de kuierlatten.

VNO-NCW-voorzitter J. Schraven gaat, voorzitter A. Kraaijeveld van de metaalwerkgevers FME gaat ook, en nu wil CNV-voorzitter D. Terpstra, ergens volgend jaar, eveneens iets anders gaan doen.

Ruim vier weken geleden was het lachen geblazen bij de aankondiging van een nieuw sociaal akkoord. Eindelijk rust in de overlegeconomie na een grote demonstratie en diverse stakingen.

Binnenkort komen andere tijden, met nieuwe onderhandelaars (m/v) over langer werken en loonstijgingen. Geluk voor minister A.J. de Geus van Sociale Zaken, die deze week zijn begroting door de Tweede Kamer moet loodsen. De nieuwkomers dragen niet persoonlijk al die slechte herinneringen met zich mee over een sociaal akkoord uit 2003 dat in mei 2004 weer in duigen viel. En hoe meer de onderhandelaars vervolgens bezworen dat aangetaste persoonlijke verhoudingen geen rol speelden, hoe ongeloofwaardiger het werd.

Het verloren akkoord was ook het verlies van De Geus. Minister Zalm (VVD; Financiën) en minister-president J.P. Balkenende (CDA) hielpen vervolgens de harmonie herstellen.

De vraag voor De Geus is: wat doet tegenpool L. de Waal, de FNV-voorzitter? Rond de totstandkoming van het nieuwe akkoord zette De Waal juist Zalm in het zonnetje. Met die man kun je zaken doen. ,,In de loop van de middag nog even telefonisch contact met Gerrit Zalm'' noteerde De Waal in zijn dagboek op internet. ,,We lossen het probleem vrijwel op, zoals hij ook al eerder telefonisch toezegde de nullijn voor ambtenaren uit de tekst te verwijderen.''

Volgend jaar moet De Waal (54) beslissen of hij nog vier jaar doorgaat als voorzitter. Hij kan dezer dagen de balans opmaken met vice-voorzitter A. Jongerius en de voorzitters van de drie grootste FNV-bonden. Zij zitten samen op een wereldvakbondscongres in Miyazaki, Japan.

De Waal heeft zijn positie binnen FNV versterkt dankzij gewonnen referenda en stakingssuccesen. Wil hij dat tegenover het kabinet gebruiken om oud zeer te compenseren en wat extra's voor zijn leden binnen te slepen?

Zo'n prominente positie maakt ook kwetsbaar. Andere onderhandelaars aan werknemers- en werkgeverszijde delen straks geen gebruskeerd verleden.

Dat biedt kansen voor de minister. Bak zoete broodjes met de nieuwkomers, geef eens wat toe, trek Machiavelli uit de boekenkast en isoleer De Waal. Het kabinet weet nu in elk geval hoe het niet moet.