`Farmacie moet zich richten op toekomst'

Westerse farmacieconcerns zijn te veel gericht op de kortetermijnwinst. Als ze hun strategie niet drastisch omgooien, zullen ze over tien jaar niet de medische zorg kunnen leveren die de samenleving wenst.

Dat schrijven drie internationale pensioenfondsen, waaronder het Nederlandse ABP, in een vandaag verschenen rapport. De fondsen beheren samen 214 miljard euro pensioengeld, waarvan een belangrijk deel belegd is in aandelen van farmaciebedrijven. Gaat het slecht met de farmaciesector, dan merkt een fonds als ABP dat.

,,De farmaceutische industrie kijkt tegen een aantal enorme problemen aan'', zegt Jan Straatman, directeur aandelen en vastrentende waarden van ABP Vermogensbeheer. Door het verlopen van patenten raken de bedrijven de komende jaren gezamenlijk voor 60 miljard dollar (45 miljard euro) aan omzet kwijt. Straatman betwijfelt of ze dat kunnen terugverdienen. Want bedrijven hebben de laatste jaren grote moeite om voldoende nieuwe medicijnen op de markt te brengen. Verder leunen farmaceutische bedrijven steeds meer op reclame om een middel goed in de markt te zetten. ,,Inmiddels gaat 30 procent van de totale omzet naar marketing. Dat is een ongezonde situatie'', zegt Straatman.

Ook groeit de druk vanuit overheden om de prijzen van geneesmiddelen te verlagen. En er is kritiek vanuit de samenleving, omdat bedrijven te veel reclame maken, te veel geld vragen voor hun medicijnen, en te weinig aandacht hebben voor grote ziektes in de Derde Wereld.

Volgens het rapport moeten de farmaceutische bedrijven af van het zogeheten blockbuster-model, waarbij alle troeven worden gezet op een of enkele medicijnen die elk miljarden moeten opleveren. ,,Medicijnen moeten meer gericht zijn op de individuele patiënt. Die brengen niet zoveel op, maar daar ligt wel een grote vraag'', zegt Straatman. Ook vindt hij dat bedrijven te weinig doen aan ziektes als kanker, de ziekte van Alzheimer en de ziekte van Parkinson.

De ABP-man geeft toe dat er een belangrijke rol is voor aandeelhouders. Zij leggen druk op farmaceutische bedrijven om elk kwartaal goede resultaten te laten zien. ,,We zouden een groeivertraging van de farmasector moeten accepteren'', zegt Straatman. ,,Blijft het zoals het nu is, dan zal de gezondheidszorg daar onder gaan lijden.''