Meer willen dan mooi zijn

Hoe verandert een prijs of onderscheiding je leven? Acht winnaars geven antwoord. Vandaag Azra Akin uit Almelo, twee jaar geleden gekozen tot de mooiste vrouw van de wereld.

Als kleuter was Azra Akin (22) dol op sprookjes. Vooral Assepoester maakte indruk. ,,Een lief, mooi meisje dat er tot woede van haar gemene stiefzusjes met de hoofdprijs vandoor gaat – geweldig toch?'' Akin raakte geïnspireerd door de schoonheid van haar sprookjesheldin. ,,Ik vroeg mijn moeder altijd of ze mijn haar wilde vlechten en strikjes wilde kopen. Het gevolg was dat ik in mijn geboorteplaats Almelo regelmatig werd aangehouden door mensen die een foto van mij wilden maken. Of gewoon, even knuffelen. Als ik mijn moeder mag geloven, trok ik als kind veel aandacht naar mij toe.''

Ook vandaag de dag wordt de vrouw die twee jaar geleden tot Miss World werd gekroond veelvuldig aangesproken als zij in het geboorteland van haar ouders over straat loopt. Niet zozeer omdat de Turken haar bekoorlijk vinden – al speelt dat ongetwijfeld mee – maar omdat zij met het winnen van de titel voor Turkije ,,een speciale plaats in hun harten heeft veroverd''. Akin: ,,Veel mensen zeggen `ik heb gehúild toen je won' of `ik werd met trots vervuld toen mijn land voor het eerst sinds zeventig jaar de titel in de wacht sleepte'. Een vrouw vertelde dat ze haar gordijnen van de rails heeft getrokken toen de kroon op mijn hoofd werd geplaatst. Ik krijg nog steeds kippenvel als ik aan haar woorden terugdenk.''

De Turkse-Nederlandse werd boven 92 mededingsters verkozen tot mooiste vrouw van de wereld. Vooral de weken voorafgaande aan de uitverkiezing hebben indruk op haar gemaakt. Samen met alle andere vrouwen vloog Akin naar de Nigeriaanse hoofdstad Abuja, waar de missverkiezing aanvankelijk zou worden gehouden. Nadat een aantal van de kandidates zich had teruggetrokken uit protest tegen de terdoodveroordeling van een Nigeriaanse die was beschuldigd van overspel, werd de wedstrijd naar Londen verplaatst. Akin: ,,In die paar weken in Nigeria heb ik dingen gezien die ik niet voor mogelijk had gehouden: zeven mensen die in een krotje wonen en op alle mogelijke manieren eten proberen te vergaren. Het heeft mij diep geraakt. Nog nooit heb ik mij zo onbelangrijk gevoeld als tijdens die reis.''

Door haar ervaringen met de extreme armoede in Afrika kon zij onbevangen aan de missverkiezing deelnemen, zegt Akin. ,,Ik dacht: dit is niet het belangrijkste in de wereld. Het zou mooi zijn als de jury een meisje met een goed hart uitkoos. Verder maakte het mij niet zo veel uit wie er won.'' Toen zij zelf als winnares uit de bus kwam, raakte zij ,,in een minutenlange trance''. ,,Iemand duwde mij de Turkse vlag in handen – dat maakte mij héél gelukkig. En ik was ook blij voor mijn vader die jarenlang de stille hoop had gekoesterd dat ik tot Miss World zou worden gekroond. Bij alle missverkiezingen waaraan ik acht jaar lang heb deelgenomen, was hij een van mijn trouwste supporters.''

Een jaar lang vloog Akin als Miss World de hele wereld over voor modellenwerk – van China tot Jamaica en van Australië tot Ierland. ,,Een ervaring die ik niet had willen missen'', zegt zij, ,,maar gaandeweg groeide het besef dat ik méér wilde. Acteren bijvoorbeeld.'' Via het modellenbureau Elite in Istanbul kwam zij in contact met een producent van Turkse soaps en speelfilms. ,,Hij zei: `je hebt een mooi gezicht en veel uitstraling, maar je moet wel wat acteerlessen volgen en werken aan je dictie van het Turks.''

Binnen een paar maanden leerde Akin ,,behoorlijk acteren''. En voor iemand die werd opgevoed met de Nederlandse taal (,,We hebben veel aangetrouwde Nederlanders in de familie, vandaar'') spreekt zij nu ,,heel redelijk Turks''. Het leverde haar onder meer de hoofdrol op in de Turkse speelfilm Anlat Istanbul (`Vertel mij, Istanbul') die vanaf volgende maand in de Turkse bioscopen draait en namens Turkije voor verschillende internationale filmfestivals wordt ingezonden.

Van de 100.000 dollar die Akin met de Miss World-titel won, steunt zij haar ouders ,,als dat nodig is'', en betaalt ze haar hoge telefoonrekeningen. Het restant staat geparkeerd op een spaarrekening tot het moment dat zij een huis koopt in Turkije. ,,Wat ik het meest aan Nederland zal missen als ik daar ga wonen? Mijn vrienden en familie. En de discotheken; in Turkije draaien ze helaas geen hiphop en R&B.''

Over twee weken: Libris Literatuur Prijs-winnaar Robert Anker