Ayaan als de Zola van deze tijd

De islamitische gemeenschap snakt naar respect. Ze snakt hier met name naar wegens een volledig én openbaar gebrek aan respect vanuit `het Westen'. In Nederland was het onder anderen Theo van Gogh, die dit niet toonde en Ayaan Hirsi Ali, die het nog steeds niet doet.

Maar wordt de islamitische gemeenschap geschaad door deze pogingen om het debat aan te gaan? Wordt ze niet veel meer geschaad door theologische fundamentalisten in Iran en Afghanistan, die onder de vlag van de islam de mensen knechten?

Wordt ze niet veel meer geschaad door extremisten in Palestina of rondom Bin Laden, die onder de vlag van de islam de mensen intimideren? En wordt ze niet veel meer geschaad door burgers, die onder de vlag van de islam een moord hebben gepleegd?

Ayaan Hirsi Ali zoekt het debat met de islamitische gemeenschap op ongenuanceerde wijze. Door te reageren in overeenstemming met haar kritiek bevestigt de islamitische gemeenschap ongewild het gelijk van haar kritiek. Als Ayaan zich werkelijk vergist, kan slechts het debat haar woorden doen verstommen. En zij die het debat ontwijken, slaan zelf de basis uit hun eigen handen.

Wat de islamitische gemeenschap nodig heeft, is meer balans. Op de weegschaal waarop deze balans wordt bepaald, is zij zelf één van de partijen. De weegschaal zelf is de samenleving. In een steeds bewegende samenleving hoort een passende reactie om de balans te bewaren.

Zelfs als we elkaars taal niet verstaan, beïnvloeden we elkaar. Door met elkaar te praten kunnen we nader tot elkaar komen. Pas als we elkaar treffen in het midden en elkaar in de ogen kunnen kijken, zullen de schokken van de maatschappelijke weegschaal beperkt blijven.

De grens van het respect loopt niet tussen de geloven, maar tussen hen die respect tonen voor anderen en degenen die dit niet doen. Slechts door misstanden aan te wijzen en weg te nemen, ontneem je Ayaan haar stem. Het is dan slechts aan de historici of haar intellectuele erfenis kan uitgroeien tot Zola's `J'accuse' van deze tijd.

Peter Lamberts is voorzitter werkgroep `Het sociale gezicht van de VVD'.