Miniem deeltje

Prof. J.Engelen vindt de miljarden euro's, uitgegeven aan de kilometersgrote Large Hadron Collider (LHC) van het CERN, goed besteed: `Het gaat om de elementaire bouwstenen van de natuur, (...) ons wereldbeeld, het wezen van de materie, van de kosmos.' (W&O, 27 nov)

Maar mijns inziens is er in hedendaags Europa wel een waslijst van urgentere problemen te bedenken waaraan die miljarden beter hadden kunnen worden besteed. De LHC dient in feite een puur theoretisch fysisch doel, namelijk verdere toetsing van de theorie van het `Standaardmodel' door het gehoopte aantonen van het voorspelde Higgs-deeltje. Het gaat alleen maar om het fysische wereldbeeld, en niet om een compleet – cultuur en mensbeeld omvattend levensbeschouwelijk – wereldbeeld. In dit verband oordeelde de nestor van de Nederlandse natuurkunde prof. H. Casimir een kwart eeuw geleden: `Fysische theorieën zijn een benaderende beschrijving van een beperkt gedeelte der fysische verschijnselen, die op hun beurt slechts een beperkt gedeelte van onze menselijke ervaringen uitmaken. Die wetenschappelijke voortgang zal echter als een revolutie worden beschouwd door diegenen die een theorie, na haar onbeperkte geldigheid te hebben toegedicht, tot basis van een complete natuurfilosofie, ja zelfs van een wereldbeschouwing maken. (...) De natuurkunde kan zich gevleid voelen door dit eerbetoon, men stelle haar niet aansprakelijk voor de onvermijdelijke ontgoochelingen die zullen volgen.'