AGENDA DECEMBER

5 Kunst en antiek

Er zijn weinig kunstbeurzen zo veelomvattend als de pAn Amsterdam (tot en met 12 december in het RAI-gebouw) Van voorwerpen uit de Egyptische oudheid tot de meest recente schilderkunst - allemaal onder één dak. Ruim honderd kunsthandelaren, antiquairs en galeriehouders uit Nederland en Vlaanderen presenteren een schat aan kunst en antiek. Oude meesters, keramiek, zilver, meubelen, voorwerpen uit niet-Europese culturen en juwelen. Dit jaar veel aandacht voor fotografie. Zo is er een hommage aan de bekende Nederlandse fotograaf Paul Huf, met veertig foto's uit zijn nalatenschap. Andere hoogtepunten zijn een zeldzaam figuratief werk van Karel Appel en een vroeg bosgezicht van Piet Mondriaan.

10 Dag van de mensenrechten

'Alle mensen worden vrij en gelijk in waardigheid en rechten geboren. Zij zijn begiftigd met verstand en geweten, en behoren zich jegens elkander in een geest van broederschap te gedragen.'

Zo luidt artikel 1 van de universele verklaring van de rechten van de mens.

Op 10 december is er, net als elk jaar, een speciale dag aan de mensenrechten gewijd. Er zijn bijeenkomsten, manifestaties en fakkeloptochten op vele plekken. Dit jaar is het thema 'Vrouwen om voor te vechten'.

10 Bizarre workshops

Natuurlijk zijn er allerlei voorstellingen te zien op het Noord-Hollandse jongerenfestival Per4m ('perform'): het Muz Theater treedt op, en ook rolschaatsgroep Ish, luchtacrobate Kris Niklison, dansgroep Les Ballets C. de la B. en het Noord Nederlands Toneel. Maar aardiger zijn wellicht de bizarre workshops: schijngevechten en ridderduels in Magic & Gothic, met de Jankende Jonkvrouw en de Rappende Ridder; de workshop Terroristje Spelen, waarin een scène wordt nagespeeld uit het huishouden van een IRA-luitenant (wapens, katten, rondslingerende ledematen); en een geblinddoekt Inwijdingsritueel waarbij een danseres iets spannends in je oor fluistert. Tot 20 december in diverse plaatsen in Noord-Holland.

www.per4m.nl

11 Verdoemd Rusland

De Russische fotograaf Oleg Klimov werd in 1964 geboren in Beli Jar in Siberië. Zijn eerste fotoreportages, van schermutselingen in Georgië en de enorme aardbeving in Armenië, maakte hij in 1988 voor de lokale krant Het Avondblad van Kazan.

Hij werkt sinds 1991 als vaste fotograaf van de Moskouse correspondenten van NRC Handelsblad. Huis Marseille toont vanaf 11 december een brede selectie van zijn werk, op de tentoonstelling Erfenis van een Wereldrijk. Klimovs prachtige portretten van de dissidente atoomgeleerde Andrej Sacharov, een Tsjetsjeense oermoeder met kalasjnikov, een pope aan het hoofd van een processie ogen als moderne iconen van het land dat hijzelf 'verdoemd' noemt. Zijn reportages tonen Moskouse zwerfjongeren, Russische sluipschutters en gelovigen op pelgrimstocht. Al zijn de thema's van zijn reportages vaak hard, Klimov registreert zijn land met mededogen en groot begrip voor de Russische ziel.

11 Dansen met Diaghilev

Zonder de gedreven Russische impresario en producent Sergei Diaghilev (1872-1929) zou de danskunt er anders hebben uitgezien. Vanaf 1909 bracht hij in Parijs zijn beroemde Ballets Russes, voorstellingen waarvoor componisten als Stravinsky en Satie de muziek schreven en waaraan beeldende kunstenaars als Picasso, Matisse en De Chirico meewerkten. In het Groninger Museum is vanaf 11 december de tentoonstelling In dienst van Diaghilev te zien. Meer dan 250 objecten worden geëxposeerd: kostuums, decorontwerpen, schilderijen en andere kunstvoorwerpen. Uit het Tretjakovmuseum in Moskou ontvangt het Groninger Museum een bruikleen van 80 werken.

Van 26 tot 30 januari is er bovendien een Diaghilev-festival, met voorstellingen van internationale ballet- en muziekgezelschappen.

14 Kaarsjesavond in Gouda

Sprookjesachtig. Dat is het elk jaar op kaarsjesavond in Gouda. De straatlantaarns gaan uit en achter elk raam op het wijde historische marktplein branden kaarsjes. Duizenden kaarsjes, ook achter de ramen van het historische stadhuis. En in het midden op het plein de kerstboom, die door de bevriende Noorse stad Kongsberg wordt geleverd. Verder zijn er onder meer concerten in de kerk, bespeelt stadsbeiaardier Boudewijn Zwart het Hemonycarillon en is er samenzang bij de kerstboom. Overdag zijn er ook allerlei activiteiten. Zie voor het volledige programma www.gouda-online.nl

17 Turkije en Europa

Begint de Europese Unie aan onderhandelingen over toetreding met Turkije en zo ja wanneer? Over die twee vragen willen de staatshoofden en regeringsleiders van de 25 EU-landen op 17 december in Brussel een beslissing nemen. Turkije vroeg in 1987 het lidmaatschap van de EU aan. Eind 1997 kreeg het de officiële status van kandidaat EU-lid. Vorige maand concludeerde de Europese Commissie dat Turkije grosso modo voldoet aan de voorwaarden die de EU stelt aan nieuwkomers. Het definitieve oordeel is nu aan de EU-leiders.

De verwachting is dat zij besluiten om in de loop van 2005 onderhandelingen te beginnen met Ankara en dat die ongeveer tien jaar in beslag zullen gaan nemen.

1 JANUARI 2005 Nieuwjaarsduik

Het begon in 1965. Zeven helden doken toen op nieuwjaarsdag in de koude golven van de Noordzee te Scheveningen. Die eerste Nieuwjaarsduik werd georganiseerd door Kanaalzwemmer Jan Scheijndel. Het jaar erop waren er al 500 deelnemers, en dat aantal is gegroeid tot de tienduizend die nu onder de aanmoedigingen van vrienden en verwanten elk nieuwjaar om 12 uur de zee inrennen. Vorig jaar waren het er tweeduizend minder, maar toen sneeuwde het. Na afloop is er altijd gratis erwtensoep van een bekende vleesfabriek.