PSV volgt supporters tot in de kroeg

PSV plaatste zich gisteren niet alleen voor de achtste finales van de Champions League, maar trachtte ook haar racistische imago in Engeland af te schudden.

Guus Hiddink was opgelucht. Heel opgelucht, na de wedstrijd tegen Arsenal. En niet alleen wegens het gelijkspel van 1-1. De PSV-coach nam na afloop direct het woord en richtte zich tot de Engelse journalisten: ,,Ik wil eerst wijzen op het uitstekende gedrag van onze fans. Ze hebben ons gesteund zoals dat moet. Daarmee wil ik dit hoofdstuk afsluiten.''

De afgelopen dagen hadden de Engelse kranten bol gestaan met berichten over het racistische karakter van de PSV-aanhang, allemaal het gevolg van oerwoudgeluiden die de donkere Arsenal-spits Thierry Henry twee jaar geleden in een eerdere confrontatie naar zijn hoofd had gekregen.

De berichtgeving wekte hier de nodige consternatie, want PSV wordt in eigen land eerder als provinciaals afgeschilderd dan als racistisch. Sterker nog, PSV is de enige Nederlandse eredivisieclub die zich heeft aangesloten bij het Europese netwerk Football Against Racism Europe (FARE). Zo doet de Philips Sport Vereniging mee aan Europese actieweken tegen racisme en staat op de kaartjes `PSV against racism' gedrukt.

Voor de thuiswedstrijden worden onder de tekst `denk niet wit, denk niet zwart' van Frank Boeijen beelden getoond van donkere sterren die in het verleden voor PSV speelden. ,,Veel meer kunnen we niet doen'', zegt supporterscoördinator Patrick van de Voort. ,,Als er eenmaal spreekkoren of oerwoudgeluiden zijn, dan sta je eigenlijk machteloos. Een oproep van een speaker helpt niets. We zijn bezig iets nieuws daarvoor te verzinnen.''

In een volgepakt stadion bleef de geest gisteravond in de fles, maar alles zat ook mee. Twee spelers van Arsenal kregen rood en pas toen Henry zich twee minuten voor tijd theatraal liet vallen, klonken vanuit het vak met de fanatiekste supporters kort oerwoudgeluiden. Arsenal-spits Robin van Persie is lelieblank, zodat het massale gejoel op de tribunes – toen hij het veld per brancard moest verlaten – niet als racistisch kan worden uitgelegd. En wat was er gebeurd wanneer Arsenal de stand op 1-2 had gebracht? Was de geest dan wel uit de fles gekomen?

,,Ja, dan zou het publiek teleurgesteld zijn geweest. Dat is logisch'', zegt Berry van Aerle, oud-voetballer en de tweede supporterscoördinator van PSV. Hij noemt de houding van het publiek tegenover van Van Persie ,,niet des PSV's''. ,,Dat gedrag zie je nu eenmaal bij alle clubs. Daar zit niets achter. Die jongens bij ons zijn gewoon teleurgesteld; hij stond hier lang in de belangstelling en is toch niet bij PSV gekomen.''

PSV begon als een van de eerste clubs in Nederland zestien jaar geleden met een supportersbeleid. Destijds kreeg de club, die in 1988 de Europa Cup voor landskampioenen won, langzaam maar zeker te maken met een toestroom van lastige aanhangers. PSV kreeg twee supporterscoördinatoren, die door de gemeente Eindhoven werden betaald.

Van Aerle was in die tijd nog contractspeler van PSV: ,,Als voetballer merkte ik eigenlijk niet veel van een verharding. Dan ben je met andere dingen bezig.'' Sinds 1988 is de begeleiding van supporters verder geprofessionaliseerd. Inmiddels lopen er 450 stewards rond, die door de club zelf zijn opgeleid. De politie ziet er op toe dat de vijftig PSV-fans met een stadionverbod niet bij de wedstrijd aanwezig kunnen zijn.

Na zijn carrière trad Van Aerle – na een kort uitstapje als postbode (,,keileuk werk'') – na aandringen van de toenmalige voorzitter Harry van Raaij opnieuw in dienst van PSV.

Sinds enkele jaren is de nu 41-jarige ex-international supporterscoördinator van de Eindhovense club. Voor het duel met de Engelse kampioen Arsenal ging Van Aerle gisteren verschillende kroegen langs, waar supporters zich indrinken voor het duel.

,,Dan loop ik een beetje rond. Ik drink een watertje met die jongens. Een beetje sfeerproeven. Prachtig is dat. Ik ben en blijf natuurlijk ook een PSV'er in hart en nieren'', stelt de oud-prof.

Van Aerle slaat vrijwel geen duel van PSV over. Zowel bij thuis- als uitwedstrijden staat hij tussen de fanatieke aanhang. Veel problemen zijn er volgens hem niet bij PSV. De verhalen over het racistische publiek bij PSV doet Van Aerle af als onzin. ,,Ik sta wekelijks tussen de jongens. Ik hoor eigenlijk nooit wat. Het verband tussen PSV en racisme zie ik echt niet. Die kranten schrijven waarschijnlijk alleen maar zulke zeken om olie op het vuur te gooien. Dat is kwalijk. Twee jaar geleden heeft een groepje van een man of tien wat geroepen. Meer niet.''

In september 2002 zorgden klachten wegens racisme van Arsenal-spelers Patrick Vieira en Thierry Henry na het duel met PSV tot grote commotie. PSV kreeg een boete van de UEFA en staat sindsdien bij sommigen in Engeland te boek als een racistische vereniging. Supporterscoördionator Van de Voort: ,,Het is heel moeilijk om tegen een racistisch imago te vechten dat we nu plotseling in Engeland blijken te hebben. We proberen voor elke wedstrijd duidelijk te maken dat we tegen racisme zijn.''

Van Aerle voelde gisteren bij zijn gebruikelijke ronde door de Eindhovense kroegen dat de strijd tegen Arsenal apart zou worden. ,,Al dagen van te voren voelde ik de extra spanning. Daar heb ik ook van genoten.''

Dat het gisteren – niet alleen qua uitslag maar ook qua sfeer – een dubbeltje op zijn kant was, wil Van Aerle best geloven. ,,Ja, dat zal wel. Als Arsenal aan het eind toch nog gewonnen zou hebben, was het publiek zonder twijfel teleurgesteld. Dan had je nog sportieve problemen kunnen krijgen. Maar zo is voetbal. Je bent soms afhankelijk van een graspolletje.''

Dit is de tweede aflevering van een serie over supportersprojecten in het betaald voetbal. Het eerste deel is na te lezen op www.nrc.nl/sport.