Een gedwongen viooloptreden

Een Israëlische legerofficier heeft eerder deze maand bij de militaire controlepost Beit Iba, ten noorden van Nablus, een Palestijnse amateurviolist gedwongen zijn instrument te bespelen. Het incident had plaats op 9 november aan het eind van de middag toen honderden Palestijnen vanuit Nablus op weg waren naar de omringende dorpen om in verband met de islamitische vastenmaand Ramadan voor donker thuis te zijn.

,,Het was bizar en surrealistisch'', aldus Horit Herman-Peled van Machsom Watch, een organisatie van ruim 500 overwegend joodse vrouwen uit Israël, die op dagelijkse basis de gang van zaken bij grote controleposten als Beit Iba, Huwara (ten zuiden van Nablus) en Qalandiya (tussen Jeruzalem en Ramallah) volgen. Zij maakte foto's en een korte video. De identiteit van de Palestijnse violist en zijn woonplaats zijn onbekend. ,,Het was een jonge man, die net als iedereen haast had en gedwee de orders van de officier opvolgde. Het laat heel goed de banaliteit van de checkpoints zien'', vertelde Herman-Peled, een kunsthistorica, die op 9 november van 's middags twee tot 's avonds zeven uur bij Beit Iba in het hart van de Westelijke Jordaanoever postte. ,,Het was bovendien niet de eerste keer. Een paar maanden geleden, in de buurt van Jeruzalem, heeft een soortgelijk voorval plaatsgehad.''

Volgens het Israëlische leger dat na een klacht van Machsom een onderzoek instelde, gaat het om een geval van ,,ongevoelig gedrag'' van de zijde van de officier en de soldaten. Maar, zo wordt in een verklaring van het leger benadrukt, ,,er was geen sprake van boosaardige opzet van de kant van de officier''. Volgens het leger werken de soldaten in ,,een complexe en gevaarlijke realiteit''. Daarmee wordt gedoeld op de mogelijkheid dat in de viool of in de vioolkist explosieven zaten. Het Israëlische leger heeft het bijna 200.000 inwoners tellende Nablus omringd met vaste en zogeheten vliegende, dat wil zeggen snel verplaatsbare controleposten, omdat de oude handelsstad beschouwd wordt als een centrum van terroristische activiteiten van de Aqsabrigades.

,,Het leger gaat door met het inzetten van alle educatieve en disciplinaire middelen om te benadrukken dat soldaten en officieren bij het uitvoeren van hun belangrijke missies ook gevoeligheid en zorgvuldigheid betrachten'', aldus de verklaring. Eerder dit jaar kondigde het leger een reeks van maatregelen aan om Palestijnen bij controleposten beter te behandelen.

Volgens Machsom Watch en de Israëlische mensenrechtenorganisatie Btselem is daar niets van te merken en worden Palestijnen op dagelijkse basis aan tal van vernederingen onderworpen. De postende vrouwen van Machsom Watch publiceren dagelijks hun bevindingen in het Hebreeuws en het Engels op de website van de organisatie.