Leger Israël door affaires in opspraak

De Israëlische legerkapitein die vorige maand zijn magazijn leegde op een Palestijns meisje wordt alsnog vervolgd. De hele zaak heeft veel kritiek op de legerleiding losgemaakt.

,,Dit is de commandant. Iedereen die zich in de zone bevindt, zelfs al is het een 3-jarige, moet worden gedood.'' Met deze woorden via de legerradio bevestigde de Israëlische compagniecommandant, kapitein R., op 5 oktober de dood van een 13-jarig Palestijns meisje.

Imam al-Hamas was op weg naar school verdwaald en te dicht bij een Israëlische wachttoren op de grens tussen Rafah (Gazastrook) en Egypte gekomen. De soldaten zagen de angst in haar ogen en bewegingen, maar schoten toch, omdat orders orders zijn. En vervolgens maakte de druzische kapitein er een confirmed kill van door zijn magazijn in het lichaam van het meisje te legen. Of zij op dat moment nog leefde, is onduidelijk. Een soldaat zag haar bewegen, de kapitein zegt dat zij al dood was.

De getuigenissen van de soldaten van de compagnie over het gedrag van de officier, de bandopnames van de gesprekken via de legerradio en de ontwijkende verklaringen van de legertop hebben Israël geschokt. Het leger staat in hoog aanzien en deze zaak, die naar buiten is gebracht door het tv-programma Uvda (Feit) heeft tot een golf van kritiek op de legerleiding geleid.

Omdat Uvda op het punt stond dat te onthullen, heeft het Israëlische leger gisteravond haastig bekend gemaakt dat kapitein R. die gedetineerd is, zal worden vervolgd. Niet wegens moord, omdat niet bewezen kan worden welke kogel het meisje heeft gedood, maar wegens het illegaal gebruik van zijn wapen, het tegenwerken van het recht en onwaardig gedrag voor een officier. Het proces begint over een maand of twee.

De zaak is opmerkelijk. Israëlische en Palestijnse mensenrechtenactivisten zeggen al jarenlang dat Israëlische soldaten niet alleen Palestijnse strijders, maar ook onschuldige burgers, onder wie kinderen, doden. Zelden moeten soldaten en officieren zich verantwoorden voor de krijgsraad. Dat zou nu ook niet gebeurd zijn als de soldaten van de Givati Brigade niet zelf de openbaarheid hadden gezocht en via de grootste krant van het land, Yediot Ahronot, en het Udva de details van het drama hadden geopenbaard.

Die openheid heeft om met Yediot Ahronot van vandaag te spreken van ,,de compagnie een bende verslagen moordenaars gemaakt en van het opperbevel een stelletje witwassende leugenaars''. Gedoeld wordt op het gedraai van chef staf Ya'alon, die eerst verklaarde dat het meisje een terroriste was en vervolgens dat zij moest worden beschouwd als een van die onvermijdelijke burgerslachtoffers in een oorlogssituatie. Hij stelde een onderzoek in en kwam tot de conclusie dat de compagniecommandant niets fundamenteels te verwijten viel. Hij had volgens de generaal in het zand gevuurd.

Daar dacht de advocaat-generaal, brigade-generaal Avi Mandelblit, na lezing van de kranten anders over. Hij stuurde de militaire politie op kapitein R. af. Op grond van dat onderzoek kwam de militaire aanklagers tot geheel andere conclusies dan Ya'alon, die volgens de kranten van vandaag ernstig moet overwegen of hij nog kan aanblijven. Hij heeft namelijk nog een probleem. Tegelijkertijd is het leger in opspraak gebracht door de publicatie van foto's van soldaten die poseren bij de lijken van gedode Palestijnen. Op een van de foto's hebben soldaten het hoofd van een gedode Palestijn, die een zelfmoordaanslag wilde plegen, met een sigaret in de mond op een blok beton geplaatst, op een andere foto lijken soldaten rond een lijk te dansen en op een derde foto hebben zij een levende, ongewapende Palestijn op de motorkap van een jeep gebonden waarmee een rit door een militair kamp wordt gemaakt. De foto's, die zijn gemaakt tussen 2001 en eind 2003, zijn gepubliceerd in Yediot Ahronot en zijn afkomstig van Shovrom Shtika (Verbreek het zwijgen), een organisatie van ex-soldaten die in de bezette gebieden hebben gediend. Chef staf Ya'alon heeft een eigen onderzoek aangekondigd. En opnieuw heeft de advocaat-generaal de militaire politie ingeschakeld.