`Liever angst dan stilte'

Valkenburg kreeg gisteren een anonieme dreigbrief. De driehoek acht de kans op een aanslag klein maar licht de bevolking toch in. Waarom?

De gemeente Valkenburg aan de Geul houdt haar adem in. Een anonieme briefschrijver dreigt met een moslimextremistische aanslag op een van beide kerstmarkten die vandaag in de grotten van start gaan, tot 21 december duren en elk jaar zo'n 200.000 bezoekers trekken. Een kopie lag vanochtend bij dagblad De Limburger/Limburgs Dagblad in Maastricht.

Korpschef, hoofdofficier van justitie, korpsbeheerder Gerd Leers en burgemeester Nuytens van Valkenburg hebben extra veiligheidsmaatregelen genomen, maar laten de twee kerstmarkten gewoon doorgaan. Dat kan, zegt burgemeester C. Nuytens (CDA, 62) van Valkenburg aan de Geul, omdat sprake is ,,van een brief met een doodsbedreiging van een gemiddeld dreigingsniveau en een laag waarschijnlijkheidsniveau''.

Ingewikkelde termen. Wat staat er in de brief?

,,Die maken we niet openbaar, omdat de dader dan moeilijker is op te sporen. Medewerkers op het stadhuis vonden de brief gisterochtend tussen de post en waarschuwden de politie. De politie heeft direct contact opgenomen met de AIVD en op grond van die contacten komen we tot de conclusie: gemiddeld dreigingsniveau, laag warschijnlijkheidsniveau.''

Hoe weet u dat het gaat om een moslimextremistische dreiging?

,,Dat leiden we af uit de woorden `Allah', `ongelovigen' en `kerstmarkt', met een streep onder kerst. Terrorismedeskundigen wijzen erop dat moslimextremisten kunnen toeslaan tijdens evenementen die voor de samenleving een symbolische en traditionele betekenis hebben. Verder leiden we uit het woord `binnengaan' af dat de bedreiging slaat op de grotten van Valkenburg. De brief is niet ondertekend, verwijst niet naar personen en bevat geen eisen die ingewilligd moeten worden.''

U acht de kans op een aanslag klein maar licht de bevolking wel in. Waarom?

,,Dat was een moeilijke afweging. We hebben hier in Zuid-Limburg een open en directe relatie met bevolking en pers, anderszijds bestaat de kans bezoekers af te schrikken en andere mensen op ideëen te brengen. Dat copycat-

effect moet je niet uitvlakken. We kozen toch voor de eerste overweging omdat je je in verwarrende en onzekere tijden een geloofwaardig bestuurder moet tonen.''

U doet dit niet om uzelf na een mogelijke aanslag vrij te pleiten?

,Nee. Als we hadden besloten de brief niet naar buiten te brengen, had ik dat na een eventuele aanslag ook heel goed kunnen uitleggen.''

Zaait u met het inlichten van de bevolking geen onnodige angst?

,,Dat is mogelijk. Maar je kunt beter de bevolking zeggen hoe de situatie ervoor staat dan dat je achter de schermen werkt aan maatregelen en niks vertelt. Dat is schizofreen.

,,Bovendien: medewerkers op het stadhuis weten van de brief. Voor je het weet stappen zij naar de pers en gaat het rondzingen. En verder zijn we verplicht de brief door te spelen naar de commissaris van de koningin en naar Binnenlandse Zaken. Daar komt het ook in het geruchtencircuit.''

U maakte het openbaar om de zaak in eigen hand te kunnen houden?

,,Dat klopt. We leven op dit moment in de ban van de terreur, geruchten en hysterie. Dus ja, hiermee lever ik een bijdrage aan de angst. Maar ik ben ervan overtuigd dat we over een tijdje in rustiger vaarwater zullen belanden.''