Dé man van de schadeclaims

Met zijn 47 jaar loopt topaccountant Jan Joling tegen de vijftig. Die mathematische zekerheid leidt, zegt hoogleraar belastingrecht Rob Kamerling, bij veel mannen tot twijfels over hun baan. ,,Je kijkt een keer achteruit en een keer vooruit en vraagt je af: wil ik nog iets anders?'' Zo ook Joling. Hij besloot dat het tijd was voor iets nieuws en verruilde op 1 november Deloitte, waar hij partner was, voor de positie van algemeen directeur bij het één jaar oude bedrijf 4 I Trust in Amsterdam. Kamerling, als voorzitter van de leescommissie betrokken bij de wetenschappelijke promotie van Joling, weet wat hem drijft. ,,Joling wil de beste in zijn vak zijn, dé man van de schadeclaims. Eigenlijk denk ik dat hij al de beste is, of in elk geval één van de besten. Bij 4 I Trust is hij op zijn plaats, Jan mag graag iets opzetten en op een klein kantoor kun je nog een ondernemer zijn.''

Joling zelf beaamt dit: ,,Deloitte is een goed bedrijf, maar een log en bureaucratisch geheel met 6.000 mensen. Ik kan beter uit de voeten in een kleine dynamische organisatie, waar het devies `niet lullen, maar poetsen' is. Ik ga nu fluitend naar mijn werk en kom fluitend terug.''

Jan Joling volgde een opleiding tot registeraccountant en werkte onder andere bij de belastingdienst, de centrale recherche-informatiedienst, het expertisebureau Cunningham Polak Schoute en, van 1999 tot 2004, bij Deloitte, met als aandachtsgebieden forensische accountancy, bijzondere onderzoeken en schadeclaims. De strengere internationale richtlijnen voor accountants waren voor Joling een belangrijke reden over te stappen naar een nieuwe baan. ,,Na de schandalen met onder meer Enron en Ahold zijn de regels aangescherpt. Een accountant moet bij zijn leest blijven en jaarrekeningen beoordelen, geen adviseur zijn. Conflicterende belangen moet je vermijden. Dat is een prima ontwikkeling ter voorkoming van fraude, maar ik ben juist goed in het opsporen van fraude.''

Voormalig staatssecretaris Wim Meijer, tegenwoordig commissaris en adviseur bij verschillende bedrijven, kent Joling uit de commissie-Meijer, die vorig jaar onderzoek deed naar de hoge uitgaven op het UWV-kantoor in Amsterdam. ,,Waar gaat hij voor werken, 4 I Trust? Wat is dat voor bedrijf?'' Als hij het bedrijfsprofiel krijgt voorgelezen – `De onderneming legt zich toe op het managen van financiële en veiligheidsrisico's van ondernemingen en overheidsinstanties... en richt zich primair op het voorkomen van fraude, corruptie, economische spionage en reputatieschade' – reageert Meijer: ,,Dat is Joling op het lijf geschreven. In de commissie wist hij heel goed waar hij het over had, zonder altijd het hoogste woord te willen voeren. Hij hield zijn mond als dat nodig was, om te luisteren, en dat is een goede eigenschap.

Oud-minister Willem Vermeend, voorzitter van het stichtingsbestuur van 4 I Trust, is lyrisch over Joling. ,,Hij was voor ons de topkandidaat. Joling is binnen het wereldje van de accountancy een gezaghebbende, spraakmakende figuur. Hij heeft een zeer gedegen kennis en is vooral ook een onafhankelijke denker.'' Valt er dan geen enkel kwaad woord te zeggen over Joling? Een bulderende lach aan de andere kant van de lijn. Vermeend: ,,Ik weet dat een verhaal niet compleet is zonder een kritische noot, maar het spijt me, ik weet er geen.''

Jan van Rijswijk, advocaat bij Nauta Dutilh, kent Joling uit tuchtzaken tegen accountants en schadekwesties. ,,Ik ken hem nu zo'n tien jaar en we zijn bevriend geraakt. Jan kan heel goed problemen identificeren. Hij houdt zich het liefst bezig met hoofdzaken, geen bijzaken. Daarom is zijn overstap naar 4 I Trust een juiste beslissing, bij de grote accountantsbureaus heb je veel administratieve rompslomp die je van het echte werk afhoudt.''

Joling is een actief mens. Naast een voltijdsbaan werkte hij de afgelopen vier jaar ook aan zijn promotie over forensische accountancy en is hij een verwoed marathonloper (toptijd vier uur en tien minuten). ,,Een `noeste werker' en `een volhouder' zijn kwalificaties die collega's en kennissen in dit verband gebruiken. Joling zelf relativeert: ,,Ik ben geen kamergeleerde die op een zolderkamertje zit te zweten. Mijn promotie heeft een hoog praktisch gehalte. Ik gebruik de informatie voor mijn werk en omgekeerd. En ik kon het over vier jaar uitsmeren. En trouwens: die hele marathon is intussen een halve geworden.''