`De oude aanfluiting zijn ze vergeten'

Een jachthaven wil een groot, modern gebouw bouwen aan de rand van het historische stadje Veere. Sommige bewoners zijn tegen. De eigenaar noemt de tegenstanders ,,idioten''.

Om zijn betoog kracht bij te zetten neemt J. van Bijlevelt zijn bezoek mee naar de overkant van het Kanaal door Walcheren, vanwaar het historische stadje Veere goed zichtbaar is. De gepensioneerde Veerenaar prijst de imposante kerk en de ranke gotische toren van het (vroegere) stadhuis, die boven alles uitsteken.

,,En dáár'', verzucht hij terwijl hij zijn arm en hand uitstrekt in de richting van een grasveld aan het water, ,,willen ze nu een supermodern bouwwerk van architect Cees Dam neerzetten. Tien meter hoog en negentig meter lang. Het vormt een buitengewoon ingrijpende en daarom onacceptabele aantasting van het beschermd stadsgezicht.''

Van Bijlevelt is lid van de Stichting Veere, die zich met hand en tand verzet tegen het gebouw bij jachthaven Marina Veere, waarin twintig appartementen, een restaurant, een steunpunt voor draadloos internetten, een maritiem bezoekerscentrum, een winkel in watersportbenodigheden en een kantoor moeten komen.

Zijn stichting wordt gesteund door een actiecomité, dat vorige week 352 handtekeningen tegen het project verzamelde. ,,Een realisering ervan zou voor een lengte van vele jaren onherstelbare schade aanrichten aan een van de mooiste, nog onbeschadigde oude stadssilhouetten in Nederland'', aldus het comité.

Het echtpaar Vroom uit Vlissingen is eigenaar van Marina Veere B.V., waar 65 schepen kunnen aanleggen. Al 28 jaar lang, vertelt W. Vroom. De jachthaven beschikte in het verleden over een scheepshelling. En in de Fokkerloods, vroeger eigendom van de vliegtuigfabrikant, verbouwden, repareerden en stalden de Vrooms jachten. ,,De milieu-eisen werden op zeker moment zo streng, dat we waren gedwongen veel activiteiten te beëindigen'', zegt Vroom. ,,In 1996 sloopten we de loods en de helling, en stopten daarna ook met onze camping.''

Inmiddels had Marina Veere architect Cees Dam een pand laten ontwerpen, dat volgens Vroom de watersport in het aangrenzende Veerse Meer ,,een kwaliteitsimpuls'' moest geven.

De toenmalige gemeenteraad van Veere (in die tijd ruim 5.000 inwoners) ging akkoord met het ontwerp, onder de voorwaarde dat de meeste van de 2.400 vierkante meters zouden worden gebruikt voor watersportactiviteiten. Vroom liet weten dat dat financieel ,,geen haalbare zaak'' was. Na de gemeentelijke herindeling in 1997 – Veere telt nu dertien kernen en 22.000 inwoners – bleef Vroom ijveren voor zijn plan. De nieuwe raden hielden het steeds tegen, omdat ook volgens hen ,,de watersportgebonden bedrijvigheid'' niet de voornaamste bestemming was van de nieuwbouw. De twintig appartementen legden meer gewicht in de schaal.

Maar eind vorig jaar zwichtte de gemeenteraad ineens, zeer tegen de zin van B en W. Volgens de Provinciale Zeeuwse Courant kan dat een uitvloeisel zijn geweest van de ,,financiële gevolgen'' van afwijzing. ,,Marina Veere kan in het uiterste geval een schadeclaim indienen van ruim vier miljoen euro'', schreef de krant. Fractievoorzitter J. Houmes van de SGP, die vier van de negentien raadszetels bezet, bevestigt dat. ,,Veere had mijnheer Vroom toch ooit bepaalde toezeggingen gedaan.''

Hoe dan ook, meent de SGP'er, het slepende conflict moet eindelijk eens uit de wereld. ,,Marina Veere heeft kosten noch moeite gespaard om de oude loods en de rommel eromheen, een aanfluiting voor de omgeving, op te ruimen. Dat zijn veel inwoners vergeten. Daar komt bij dat de Vrooms nog steeds het recht hebben op die plek een camping te exploiteren en boten te repareren. Geef hun toch de kans de zaak op te waarderen, dat is ook goed voor de plaatselijke economie.''

Zijn collega J. Wisse-Francke van het CDA (vijf zetels) is het met Houmes eens. Zij is vol lof voor architect Cees Dam. ,,Hij is een man van naam, hij bedenkt mooie gebouwen. Zeker, we zullen moeten wennen aan zijn moderne ontwerp vlakbij het historische Veere. Maar het kán, kijk maar naar het Louvre in Parijs.'' Wisse-Francke realiseert zich dat de appartementen alleen betaalbaar zullen zijn voor mensen met een ,,dikke portemonnee''. ,,Veere is toch al een stadje voor mensen met veel geld. Er woont veel rijke import.''

Eigenaar Vroom van Marina Veere omschrijft de ,,lieden'' die zich tegen zijn plan verzetten als ,,een stelletje idioten''. Ze worden aangevoerd, zegt hij, door personen die nog maar kort in Veere wonen en ,,van niks'' weten. ,,Ze hebben de oude Fokkerloods nooit gezien. Maar dat wil niet zeggen dat hun verzet kansloos is.''

Hij herinnert zich dat Marina Veere eind vorige eeuw bij de jachthaven een groot recreatiecentrum wilde aanleggen met tachtig slaapplaatsen. De Raad van State stak daar een stokje voor, omdat het hotel het stadsgezicht van Veere zou verstoren. De huidige bezwaarmakers, onder wie Van Bijlevelt en zijn Stichting Veere, hebben aangekondigd ,,tot het uiterste'' te gaan. Dus óók tot de Raad van State.

Vroom: ,,Ik weet nog niet hoe we alles invullen. Het is onbekend hoeveel appartementen we verkopen en hoeveel we er verhuren. Ik wacht nog met het zoeken van een kandidaat die het restaurant gaat uitbaten. Eerst wil ik zwart op wit de wijziging van het bestemmingsplan zien, zodat ik zekerheid heb.''