Roemenië erkent schuld holocaust

In Roemenië zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog een half miljoen joden vermoord – veel meer dan tot dusverre werd aangenomen. Dat staat in het eindrapport van een internationale commissie.

President Ion Iliescu zei gisteren de bevindingen van de historici te accepteren en ,,in naam van de Roemeense staat'' de ,,volledige verantwoordelijkheid voor de wandaden'' op zich te nemen.

Iliescu zelf vormde eind vorig jaar de commissie, die wordt geleid door de in Roemenië geboren Nobelprijswinnaar Elie Wiesel, zelf overlevende van de holocaust. Tientallen jaren lang is de Roemeense verantwoordelijkheid voor de massamoord op joden en Roma in Roemenië gebagatelliseerd. Vorig jaar beweerde een Roemeense minister nog dat ,,op het grondgebied van Roemenië'' geen holocaust had plaatsgevonden, waarbij hij buiten beschouwing liet dat Roemenen op bezet grondgebied van andere landen wel hadden meegedaan aan de massavernietiging van joden. Iliescu, gisteren: ,,De tragische episode van de holocaust is te lang genegeerd, zowel door het communistische regime als daarna.''

De commissie concludeert dat tussen 280.000 en 380.000 Roemeense en Oekraïense joden door de Roemeense autoriteiten zijn vermoord in Roemenië en in gebieden onder Roemeense controle; daarnaast zijn 135.000 Roemeense joden uit het deels door Hongarije en deels door Roemenië beheerste Transsylvanië en 5.000 buiten Roemenië levende joden vermoord en werden 11.000 Roemeense Roma vermoord. Tot dusverre werd gesteld dat niet meer dan 250.000 Roemeense joden slachtoffer werden van de holocaust.

Het rapport stelt ook duidelijk dat de toenmalige `sterke man' Ion Antonescu leiding heeft gegeven aan de vernietiging van de joodse gemeenschap. Antonescu, in 1946 geëxecuteerd, heeft voor veel Roememen nog steeds een heldenstatus. Voor hem zijn na 1989 standbeelden opgericht – ze werden pas vernietigd toen Roemenië in 2002 het gebruik van fascistische, racistische of xenofobe symbolen verbood.