Overtuigende personages in `Goedbloed'

Aan de muur hangen levensgrote foto's van naakte, in tomatenpuree badende lijven. De puree doet aan puur bloed denken en het bedrijf dat de foto's heeft uitgestald voert het woord bloed dan ook in zijn naam. Het heet, refererend aan goede bedoelingen, Goedbloed. Wie bij Goedbloed werkt, werkt niet zomaar bij een reclamebureau maar bij een firma met principes.

Toneelgroep Oostpool maakte een voorstelling over progressieve veertigers, mensen zoals de medewerkers van Toneelgroep Oostpool zelf, een vriendenclub die een idealistische onderneming runt. Maar in de voorstelling, die eveneens Goedbloed heet, gaat er al gauw iets mis. Oprichtster Jasmijn lapt steeds meer principes aan haar laars. En Christel, haar strijdmakker van het eerste uur, laat zich afleiden door de liefde. De vriendinnen veranderen in vijandinnen en samen storten zij het bedrijf in een crisis die het wellicht nooit meer te boven komt.

Schrijver Peer Wittenbols en regisseur Rob Ligthert plaatsen de acteurs in een even realistisch als symbolisch decor. De ronde vorm van het hippe kantoor herinnert aan een antieke arena en daarbinnen voltrekt zich een heftige tragikomedie, met woorden en met bloed. Net als bij de oude Grieken argumenteren de personages op het scherpst van de snede. Ze zijn aan elkaar gewaagd en iedereen heeft gelijk. Of helemaal ongelijk. De toeschouwer sympathiseert nu eens met de een en dan weer met de ander, want zowel voor het praktische opportunisme van Jasmijn als voor het zwaarmoedige protest van Christel valt iets te zeggen, soms.

Zo ontstaat er een hecht ensemblespel waarbij hoofdrolspeelsters Oda Spelbos (Jasmijn) en Juul Vrijdag (Christel) de boel niet overschreeuwen. Ad Knippels, Remco Melles, Frederik Brom en Astrid van Eck komen net zo goed tot hun recht, in mooi uitgetekende rollen. De getraumatiseerde ex-Bosnië-ganger; de man die geslagen wordt door zijn vrouw; de cynische provocateur en het postmoralistische carrièremeisje: het zijn geen tiepjes die je snel vergeet.

Goedbloed is het derde deel van de Trilogie van het verlies en in verschillende theaters wordt de serie de komende maanden integraal gespeeld. Over het verlies van jeugd, van idealen, van vrienden en van vertrouwen gaat het drieluik, dat in het slotdeel culmineert in de sombere uitspraak: `Alles gaat kapot.' Maar het theater van Ligthert en Wittenbols is nog niet kapot. Het duo dat à la Jasmijn en Christel al sinds mensenheugenis samenwerkt vindt zijn stof steeds dichter bij huis. De kleine luiden hebben plaatsgemaakt voor goedverdienenden; de taal is verschoven van expres-onbeholpen naar bijna-ABN en de zware Hollandse klei is vervangen door een elegantere substantie.

En terwijl het ontwikkelingspeil van de personages steeg daalde hun integriteit. De Goedbloed'ers verdedigen hun posities en ze falen. Met net zoveel overtuigingskracht als lang, heel lang geleden de helden in de speciaal voor het vallen gemaakte arena.

Voorstelling: Goedbloed, door Toneelgroep Oostpool. Tekst: Peer Wittenbols. Regie: Rob Ligthert. Gezien: 6/11 Huis Oostpool, Arnhem. Daar t/m 23/12. Tournee t/m 2/4. Inl: 026-4459625 of www.oostpool.nl.