Met plezier van Camp Nou naar De Geusselt

Jaren werkte voetbaltrainer Andries Jonker bij Volendam en de KNVB. Bekendheid verwierf hij als assistent van Louis van Gaal bij FC Barcelona. Nu werkt Jonker aan de wederopbouw van MVV.

Van FC Barcelona naar MVV, een grotere overstap is bijna niet denkbaar. Van de Europese top naar de `kelder' van de eerste divisie, van Camp Nou naar De Geusselt; het is een wereld van verschil. Zeker vorig seizoen toen MVV door financiële problemen op sterven na dood was. Op de puinhopen van een bijna failliete club probeert de Amsterdammer Andries Jonker in Maastricht een gezonde voetbalclub op te bouwen. Andere aanbiedingen van binnen- en buitenlandse clubs, waar hij technisch directeur, hoofdtrainer of hoofd jeugd-opleidingen kon worden, liet hij aan zich voorbijgaan. ,,Ik zie MVV als een enorme uitdaging'', zegt Jonker op het trainingscomplex `Klein Geusselt'. ,,Een mooi stadion, een grote supportersschare, een prachtige stad en een goede historie is de potentie aanwezig. Van de overgang lig ik niet wakker. De stadsderby FC Barcelona-Espanyol trekt 85.000 toeschouwers. Het streekduel MVV-Fortuna was onlangs goed voor 7.500 bezoekers. Voor Maastrichtse begrippen is dat veel. Nu al bespeur ik enthousiasme.''

Drie jaar heeft hij zichzelf de tijd gegeven MVV sportief en organisatorisch van de grond af weer op te bouwen. Jonker legde voor dit seizoen negen nieuwe spelers vast. ,,In een periode dat het eerste elftal achttiende stond in de eerste divisie, Jong MVV op de laatste plaats bivakkeerde evenals de A1 van de junioren, moest ik spelers vragen of ze in Maastricht wilden komen voetballen. Uiteraard kreeg ik steevast als antwoord: `Hoezo?' Maar toen ik ze wees op de woonomgeving, het stadion, de supportersaantallen, de potentie en het feit dat ik het risico ook aandurfde, waren ze overtuigd.''

Jonker wil seizoen veertig punten halen met de ploeg die nu de dertiende plaats bezet. Hij haalde bijvoorbeeld Serge van den Ban (keeper), Ibad Muhamadu en Raphaël Supusepa, spelers die hij kende van `vertegenwoordigende' elftallen. Maar ergens in hun loopbaan zijn ze op een bepaald niveau blijven steken. Het feit dat ze ooit onder Jonker speelden, woog voor hen zwaar bij hun keuze.

In Barcelona hielden Van Gaal en Jonker slechts zeven maanden stand. Toen moesten ze wegens slechte resultaten vertrekken. Het tandem Rijkaard-Ten Cate lijkt nu in Catalonië wel te slagen. Jonker: ,,Zij hebben net op tijd stelselmatig een aantal goede aankopen kunnen doen. Toen wij kwamen had de toenmalige voorzitter Gaspart honderd miljoen euro uitgegeven aan spelers die inmiddels bijna allen weer zijn vertrokken (zoals Saviola, Geovanni, Rochembach en Christanval) en was een aantal bepalende spelers de dertig al gepasseerd (onder wie Frank de Boer, Cocu en Luis Enrique). Investeerders weigerden voor Gaspart opnieuw geld uit te trekken.''

Eigenlijk was het de bedoeling dat Jonker als assistent met Van Gaal mee zou gaan naar de nieuwe club van de ex-bondscoach. Maar na de mislukte missie in Barcelona trad Van Gaal als technisch directeur in dienst bij Ajax. En daar is de Amsterdammer na een verschil van mening over zijn doelstelling ook al weer opgestapt. ,,Louis is absoluut een echte Ajacied. Hij legt de lat altijd zo hoog mogelijk en zal dat bij Ajax ook hebben gedaan. Bij tegenslag is hij niet het type om de doelstelling bij te stellen, hij zal eerder nog meer gas geven om de doelstelling toch te kunnen realiseren.''

Ajax heeft een directeur met grote capaciteiten laten gaan, vindt Jonker. ,,Ik heb Louis natuurlijk ook in de dubbelrol bij de KNVB meegemaakt; daar was hij bondscoach én technisch directeur. Niemand heeft in Zeist in zo'n korte tijd zoveel bereikt als Van Gaal.''

Jonker doelt vooral op de invoering en implementatie van het Masterplan Jeugdvoetbal. Op dit beleidsplan, waarmee momenteel 7,5 miljoen euro per jaar is gemoeid, wordt van vele kanten nogal wat kritiek geleverd. Zo noemde Foppe de Haan, toen coach van Heerenveen nu van Jong Oranje, het dikke draaiboek dat tot doel heeft de positie van het voetbal in Nederland te behouden dan wel te verbeteren en ook internationaal op een hoger plan te brengen, ,,een bureaucratisch gedrocht''. Jonker is het daar beslist niet mee eens. ,,Foppe had het Masterplan eerst eens goed moeten lezen voordat hij zo maar wat riep in de media. Nu heeft hij het hele Masterplan bekritiseerd, terwijl zijn kritiek zich toespitste op het, relatief korte, hoofdstuk betaald voetbal en dan ook nog op een miniem zinnetje. Het Masterplan is tevens bestemd voor die 999.500 leden die buiten het profvoetbal lid zijn van de KNVB. Zo zijn er onder anderen 49 regiocoaches aangesteld om het jeugdvoetbal te begeleiden en zes districtcoaches om het zaalvoetbal een impuls te geven. Bovendien zijn er korte cursussen om ouders in staat te stellen na drie avonden een team op een redelijke wijze te trainen en te coachen. Waarschijnlijk zie je nu al de effecten. Sinds de invoering van het Masterplan is er nog nooit zo'n grote aanwas geweest van meisjes, pupillen, en gehandicapte voetballers.''

De uitvoering van het Masterplan moest worden overgenomen door technisch manager Bert van Lingen. Maar de voormalige assistent van Dick Advocaat ligt overhoop met de bond. Advocaten werken aan de ontbinding van zijn contract. Jonker maakt zich zorgen over de lacune die kan ontstaan, al zegt de bond te werken aan een opvolger. Als geen ander weet Jonker wat de functie van technisch manager bij de KNVB inhoudt. Hij zat vijf maanden op deze post voor hij naar Barcelona vertrok. ,,Zo hard als toen heb ik nog nooit gewerkt.'' De KNVB moet op zoek naar een duizendpoot, meent hij. ,,Van Lingen en De Haan hadden de kar kunnen trekken.'' Jonker vermoedt dat de KNVB uitkomt op een protégé van Cruijff. Die is immers adviseur van de bond. ,,Het zou best kunnen dat Wim Jansen naar voren wordt geschoven. Hem heb ik in ieder geval wel eens gezien bij een oefenwedstrijdje van een nationaal jeugdteam in Zeist. Foppe de Haan is echter al aangetrokken voor de coördinatie van de nationale teams die vallen onder het betaalde voetbal. Zou een type Wim Jansen dan hetzelfde moeten gaan doen of moet hij zich gaan bemoeien met meisjes, vrouwen, jongens, gehandicapten en zaalvoetballers?''