`Koning Marokko moet optreden'

De Marokkaanse koning moet zijn invloed aanwenden om de export van terreur naar Nederland en andere landen tegen te gaan. Dat heeft oud VVD-leider Bolkestein gisteren in het tv-programma Buitenhof verklaard. Volgens Bolkestein moet het kabinet de Marokkaanse koning hierom verzoeken.

Minister Bot (Buitenlandse Zaken) liet vanmorgen via zijn woordvoerder echter weten dat hij vooralsnog niet van plan is dit te doen. Bot wil voorkomen dat de indruk ontstaat dat het bij de moord op filmmaker Theo van Gogh van vorige week om een daad van de hele Marokkaanse gemeenschap in Nederland gaat. In de Tweede Kamer is er met enige verbazing op de oproep van Bolkestein gereageerd omdat het ongebruikelijk is buitenlandse staatshoofden te verzoeken zich in Nederlandse aangelegenheden te mengen.

Het PvdA-Kamerlid Koenders wil wel dat het kabinet Marokko in bredere zin benadert in het kader van de bestrijding van het terrorisme. De SP'er Van Bommel wees erop dat de vermoedelijke dader Mohammed B. in Nederland is geboren. CDA-fracteider Verhagen liet vanmorgen weten niets te zien in zo'n verzoek, al zou hij het op zichzelf toejuichen als koning Mohammed van Marokko zich tegen radicale moslims zou uitspreken. VVD-woordvoerder Van Baalen schaarde zich wel achter de vroeger VVD-fractievoorzitter.

Bolkestein, nu nog Europees Commissaris, stelde dat Marokko alle Marokkanen, die in het buitenland wonen, als Marokkaanse staatsburgers blijft beschouwen. De koning moet volgens hem stelling nemen tegen terroristen.

Onze correspondent in Madrid voegt hieraan toe: In Marokko is vooralsnog niet gereageerd op de oproep van Bolkestein dat de vorst zijn gezag moet laten gelden over de Nederlandse jeugd van Marokkaanse origine. Het is niet gebruikelijk dat koning Mohammed VI, die behalve staatshoofd en feitelijke regeerder ook de aanvoerder van de moslims in zijn land is, zich over zulke specifieke gevallen uitlaat. Door vorige week uitgebreid aandacht te besteden aan de moord op Van Gogh in de regeringskrant Le Matin, hebben de Marokkaanse autoriteiten duidelijk gemaakt dat zij de aanslag hoog opnemen.

De oproep van Bolkestein komt op het moment dat diplomatieke kringen hard in de weer zijn een officieel bezoek van de vorst aan Nederland te organiseren. Dit zou samenvallen met de herdenking van het 400-jarig bestaan van de officiële betrekkingen tussen beide landen. Het is nog niet duidelijk of koning Mohammed aan de uitnodiging gevolg kan geven.

De Marokkaanse koning heeft vorig jaar hard uitgehaald naar de terreuractiviteiten van radicale moslims in zijn land. Het gezag van de vorst geldt echter vooral in eigen land. Jongeren van Marokkaanse afkomst zijn opgegroeid in een andere cultuur, staan over het algemeen los van de band die hun ouders met het thuisland hebben.