Een denker voor Solana

George Bush had woensdag nog maar net zijn overwinningstoespraak uitgesproken, of op internet verscheen al een open brief van de hand van Steven Everts. ,,Gefeliciteerd met uw overwinning'', begon hij. ,,Uw tweede termijn biedt u een unieke gelegenheid om uw plaats in de geschiedenis veilig te stellen door te laten zien dat de Amerikaanse macht behendiger gebruikt kan worden dan in uw eerste termijn, en wel voor doelstellingen die de kortetermijnbelangen van de Verenigde Staten overstijgen.''

Who the hell is Steven Everts, zal Bush zich afvragen, mocht hij de brief ooit onder ogen krijgen.

Het gaat hier om een 34-jarige Nederlander en `senior-research fellow' van het Center for European Reform, een denktank voor Europese kwesties in Londen. Lezers van de opiniepagina van deze krant kennen hem van uitgesproken opiniestukken over onder meer de falende diplomatie van de VS in het Midden-Oosten, het groeiend nucleaire gevaar van Iran en de (te) pro-Amerikaanse houding van het kabinet-Balkenende.

Voor iedereen die geïnteresseerd is in het buitenlands beleid van Europa, kan het geen kwaad de publicaties van Everts wat intensiever te volgen. Per 1 januari aanstaande wordt hij de naaste medewerker van Javier Solana, coördinator voor het buitenlands beleid van de Europese Unie en, als de Europese Grondwet in werking treedt, de eerste minister van Buitenlandse Zaken van de EU.

Everts gaat onder meer toespraken voor Solana schrijven. Bovendien wil hij de EU-coördinator helpen meer greep op zijn agenda te krijgen. Naar de smaak van Everts holt de Europese Unie, en dus ook zijn toekomstige baas, nu te veel van de ene brandhaard in de wereld naar de andere. ,,Er moet meer lijn in dit soort activiteiten komen'', zegt Everts telefonisch vanuit zijn denktank in Londen. ,,Dat betekent, wat mij betreft, bijvoorbeeld wat minder aandacht voor Noord-Korea en wat meer voor Bosnië en Afrika.''

Nu zijn er wel meer Europese denktanks met ijverige schrijvers. Waarom krijgt nou juist Everts zo'n baan? Zelf vertelt de actieve netwerker hoe hij enige tijd geleden een ballonnetje opliet bij de chef van het kabinet van Solana, een bekende van hem. ,,Ik vertelde hem dat ik het leuk zou vinden om een kijkje in de keuken te krijgen, waarover ik regelmatig schreef.''

Een ander deel van het antwoord ligt in zijn open brief aan George Bush. Everts beschikt over een goed gevoel voor actualiteit en timing – waarbij het geen nadeel is dat zijn vrouw bij de BBC werkt. Bovendien blijkt uit het vervolg van de brief zowel de praktische als de creatieve instelling van de schrijver, wat zijn analyses toepasbaar maakt voor diplomaten en politici. Zo raadt hij Bush aan om zijn voorganger, oud-president Bill Clinton, te benoemen tot speciaal afgezant voor het Midden-Oosten. Hiermee kan Bush de wereld laten zien dat het de VS ernst is om een uitweg te vinden uit dit doolhof, aldus Everts.

Verder blijken zijn ideeën en die van Solana belangrijke overeenkomsten te vertonen. ,,Terecht heeft Solana kritiek op de praktijk van roulerend voorzitterschap'', zo schreef Everts eind 2001 in een opiniestuk in deze krant (3 december 2001). Beiden vinden het roulerend voorzitterschap een bedreiging voor de continuïteit in het buitenlands EU-beleid. Bijna twee jaar later (14 oktober 2003) noemde Everts een analyse door Solana van de bedreigingen in de wereld ,,een realistisch'' document, alhoewel ,,intens Europees in de voorgedragen oplossingen: multilateralisme met tanden. Belangrijk is dat Europa niet alleen op papier, maar ook in de praktijk een steviger beleid voert.''

De wereld is gewaarschuwd.

De open brief van Everts aan Bush is te lezen via: www.cer.org.uk