De boel ís niet bij elkaar

Toch maar weer gekeken naar B&W (`het gesprek van de dag') en Rondom tien (`de zaken helder krijgen'). Natuurlijk kan de vraag worden gesteld of de televisie de stemming in het land reflecteert of andersom. Maar beide programma's zaten in elk geval goed in hun gasten.

,,Wat bracht Mohammed B. tot zijn daad en zijn er meer Mohammeds?'', zo opende Inge Diepman B&W. Een `buurvrouw', van het project Hallo buuf, vertelde warm over de jongens die zij kent. ,,Is er iets misgegaan op school of in de buurt, dat zou ik willen weten.''

Leo Kwarten, arabist: ,,Heel vaak begint het zo: een jongen zit in de put, om wat voor reden dan ook, en een vriend neemt hem eens mee naar de moskee. Daar raakt hij onder de indruk van een imam. Hij gaat zich anders kleden en zich anders gedragen. Zo gaat dat met pubers.''

Robert Maanicus, advocaat van veel Marokkaanse jongens: ,,Dat je terugkeert in de islam wil niet zeggen dat je extremist wordt.''

Abdel, geen achternaam maar wel iemand naar wie redacties nog vaak op zoek zullen gaan: ,,Ik zie het steeds vaker gebeuren, jongens met wie ik op school heb gezeten gaan van die jurken dragen. Kritiek op de godsdienst raakt ze heel diep, er is weinig ruimte om met ze in discussie te gaan. Natuurlijk, de stap naar het overhalen van de trekker is heel groot. Maar dat ze geen kritiek kunnen verdragen draagt er toe bij dat iemand anders misschien wél die trekker overhaalt.''

De buurvrouw: ,,Heel veel jongens keuren het wél af hoor, echt waar.'' En de advocaat: ,,Er is nu één moord gepleegd, je kunt toch niet de hele groep die een witte jurk en een baard draagt hierop aanspreken?''

De arabist: ,,U heeft gelijk, maar er zijn veel terroristen en die dragen allemaal een witte jurk en een baard. Denk dáár maar eens over na.''

Hoe gevoelig zijn jongeren voor radicale invloeden, wilde Inge Diepman weten.

Abdel: ,,Heel gevoelig. Deze jongens zijn niet alleen fundamentalistisch, ze zijn ook tegen de rechtsorde zoals wij die kennen. Het liefst gooien ze alle flikkers van de toren, want homoseksualiteit mag niet van de islam.'' En: ,,Het begint al heel jong. Er is geen Marokkaanse jongen die niet een propagandavideo heeft gezien waarop een Israelische soldaat de arm van een Palestijn breekt.''

Inge Diepman: ,,Dat komt dus van de ouders. Moeten we met hen in discussie?''

Abdel: ,,Discussie? Hoe ga je in discussie met iemand die van de Anatolische hoogvlakte komt?''

In de kwestie `wij' tegen `zij' staat Abdel aan onze kant.

,,Nederland is in verwarring en Nederland is ook bang'', zo begon Cees Grimbergen Rondom tien.

,,Er is terrorisme in de stad dat het op onze vrijheid heeft gemunt'', constateerde Lodewijk Asscher, fractievoorzitter van de PvdA in Amsterdam. Grimbergen stuurde de discussie naar die vrijheid.

Ali Akouni, student: ,,Ik heb in Libanon gewoond en ik heb daar geweld zien ontstaan door extremistische uitspraken als die van Hirsi Ali en Van Gogh. Hun meningen zijn zo negatief, als je er iets tegenin zegt, lachen ze je uit. Dan is er voor mij geen ruimte meer voor discussie. Ik zeg niet dat Theo vermoord moest worden, maar ik zeg wel dat het kwetsen gestopt moet worden.''

Ali Akouni kreeg het moeilijk. De vraag rees of analoog aan de satirische film Life of Brian (over Jezus) er een film Life of Mohammed gemaakt zou kunnen worden. Antwoord van de zaal: nee, dat zou niet geaccepteerd worden. Moslims hebben geen gevoel voor humor.

Ali Akouni: ,,Ik vind het geen humor, die gerichte aanvallen op de islam.''

Pierre Heijnen, wethouder in Den Haag: ,,Laten we alsjeblieft niet beginnen over dingen die niet kunnen. Laten we mensen leren hiermee om te gaan. Beledigingen horen bij Nederland.''

Waarna Margalith Kleiwegt, journalist van Vrij Nederland, helaas moest melden dat er hele wijken zijn waar mensen zich niets láten leren, eenvoudig omdat er nooit een Nederlander komt. ,,De boel bij elkaar houden, dat is achterhaald. De boel ís niet bij elkaar.''

Dat was het citaat van de avond. Maar in de kwestie `wij' tegen `zij'; waar vinden wij nou dat Ali Akouni staat?