Miloševic wint gevecht over verdediging

Het proces tegen Slobodan Miloševic dreigde in het slop te raken omdat getuigen weigerden te komen. De rechter heeft nu een concessie gedaan.

Dreigen helpt. Volgens Zdenko Tomanovic, de juridisch adviseur van Slobodan Miloševic, weigerden meer dan 260 getuigen om naar Den Haag te komen voor het proces tegen de oud-president van Joegoslavië. De rechtszaak tegen een van de belangrijkste verdachten van het VN-hof leek een debacle te worden.

De getuigen weigerden voor het VN-hof te verschijnen omdat Miloˇ­sevic tegen zijn zin twee advocaten toegewezen had gekregen. Miloševic erkent het hof niet en hij wil zijn eigen verdediging voeren. Maar de rechters vinden dat het proces, dat in februari 2002 begon, te lang duurt. Dat komt onder meer door de zwakke gezondheid van de verdachte. Miloševic lijdt aan hoge bloeddruk en hij heeft hartklachten, waardoor het proces nu al dertien keer is geschorst. In de twee jaar waarin de aanklagers hun bewijsmateriaal presenteerden tegen Miloševic, die is aangeklaagd voor oorlogsmisdaden en genocide, zijn bijna zeventig procesdagen verloren gegaan.

De twee toegevoegde advocaten, de Brit Steven Kay en zijn collega Gillian Higgins, waren eerder de amici curiae bij het proces. Ze gingen in beroep tegen het besluit van voorzittend rechter Patrick Robbinson om hen te `promoveren' tot advocaat. Ze vonden dat ze die taak niet konden uitvoeren, omdat Miloševic geen contact met hen wilde hebben. Vorige week vroegen de advocaten aan de griffier van het tribunaal om volledig van de zaak te worden gehaald.

Gisteren wees de president van het hof, de Amerikaan Theodor Meron, de meeste bezwaren van Kay en Higgins van de hand. Zij blijven de toegewezen advocaten, maar in de praktijk krijgt Miloševic weer de leiding van zijn eigen verdediging. In de uitspraak in het hoger beroep staat dat Miloševic zelf de getuigen mag uitkiezen en dat hij deze als eerste mag ondervragen. Hij mag de strategische besluiten over de verdediging nemen, de verzoeken aan de rechters beargumenteren, en uiteindelijk ook het slotpleidooi houden. Maar hij houdt de twee advocaten, waardoor het proces kan doorgaan als de gezondheid van Miloševic weer verslechtert.

Meron is gezwicht voor de getuigen die niet dreigden te komen, zegt een medewerker van de rechters. Het besluit wordt, zowel binnen als buiten het hof, geïnterpreteerd als een nederlaag voor voorzittend rechter Patrick Robinson. Hij was het die zich sterk heeft gemaakt voor de toewijzing van Kay en Higgins.

De beroepsrechters zijn in hun uitspraak scherp over de drie rechters in de Miloševic-zaak. Die zijn er ,,ten onrechte'' van uitgegaan dat Miloševic' gezondheidsproblemen permanent zijn. Tegen de beperking van Miloševic' recht om zichzelf te verdedigen was veel protest gekomen. Volgens de rechters in hoger beroep zijn hun collega's niet op een `proportionele' manier te werk gegaan bij de beperking van Miloševic' rechten. Het proces wordt volgende week dinsdag hervat.