Hypotheekfraude bij filiaal Rabo

Bij een beleggingsfraude waarbij tientallen huizenbezitters voor miljoenen zijn opgelicht, heeft een lokaal bankkantoor van de Rabobank wetgeving genegeerd, interne procedures overtreden en verzuimd vergunningen te controleren. Een bankkantoor van Rabobank in Elst (`Over-Betuwe') deed zaken met een internationale effecteninstelling die niet over de vereiste papieren beschikte. Morgen eist een groep gedupeerde beleggers in een kort geding schadevergoeding van de Rabobank.

De gebrekkige bedrijfsvoering bij Rabobank Over-Betuwe is in 2001 door de bank zelf vastgesteld. Een intern onderzoek dat in bezit is van deze krant constateerde ,,structurele tekortkomingen in de interne organisatie bij de bank, in het bijzonder het (bedrijfsmatige) financieringsbedrijf''.

Bij de fraude werden huizenbezitters door Woonzeker Hypotheken BV verleid om hun hypotheek te verhogen en de vrijgekomen overwaarde te beleggen. Bij de beleggingsconstructies, met namen als Triple Plus en diens opvolger Plentium, werden jaarrendementen voorgespiegeld van meer dan 30 procent. Door deze constructie zouden huiseigenaren `gratis' kunnen wonen. Het bedrijf Woonzeker Hypotheken, dat een bedrijfskrediet had van de Rabobank Over-Betuwe, liet de ingelegde beleggingsgelden via de Gelderse Rabobank-vestiging lopen. Het geld is spoorloos verdwenen.

Rabobank zei vanochtend dat het gaat om `een betreurenswaardig lokaal incident'. ,,Dat is destijds onderkend en heeft er uiteindelijk toe geleid dat er stappen zijn ondernomen om de relatie met Woonzeker en Triple Plus te beëindigen.'' Een woordvoerder van Rabobank benadrukt dat Rabobank de omstreden hypotheekproducten niet zelf heeft verkocht, noch heeft geadviseerd. Verder wil de bank niet inhoudelijk reageren in verband met het kort geding.

Uit het interne onderzoek van Rabobank blijkt dat Woonzeker Hypotheken niet over de vereiste vergunningen van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten (toen nog STE) beschikte, maar de lokale Rabobank verifieerde dat destijds niet. De plicht om ongebruikelijke (voorgenomen) transacties te melden werd evenmin door de Rabobank gevolgd. De wet MOT verplicht bancaire instellingen om transacties boven de 10.000 euro te melden. Toen de directie van Woonzeker Hypotheken aan de Rabobank liet weten te werken aan transacties van in totaal 500 miljoen dollar, heeft geen van de medewerkers dit gemeld. Overtreding van de MOT-wet is een economisch delict.

Financieel letselschadebedrijf Santema & Blonz, dat het geding heeft aangespannen, verwijt de bank dat het vanaf het begin op de hoogte kon zijn van de criminele opzet van Woonzeker. Ook toezichthouders zouden te laat op de hoogte zijn gesteld waardoor beleggers onnodig gedupeerd raakten. ,,Rabobank Nederland was de eerste die op de rem trapte, dat gebeurde niet bij het kantoor in Elst'', stelt directeur A. Bazelmans.

Volgens Rabobank is begin 2001 ,,gesproken'' met de externe financiële toezichthouders (DNB en STE). De beurstoezichthouder liet eerder in een reactie weten pas ,,eind mei 2001'' zeer onrustbarende signalen te hebben gekregen.