Somberen boven bier over de grillige autoindustrie

Metaalwerknemers staken tegen kabinetsplannen voor VUT en prepensioen. Bij NedCar in Born komen de gevolgen wel erg dichtbij.

Tientallen bussen rijden af en aan bij NedCar in Born. De metaalsector staakt vandaag, niet de transportsector, en dus hebben de bussen de route gereden die ze elke dag rijden om personeel van de autofabriek in Limburg naar hun werk te brengen. Maar de bussen, die vanmorgen om half acht de poort binnenrijden, zijn leeg. Net als het grootste deel van de parkeerplaats.

Een stuk drukker is het een paar kilometer verderop bij café D'n Aezel in Holtum. Daar kunnen leden van FNV Bondgenoten zich inschrijven als staker. Er is koffie en thee. Als rond negen uur de kaderleden van de bond binnenkomen, die vanaf half zes hebben gepost bij de poorten van NedCar, worden de eerste pilsjes getapt. Het café staat dan al vol met stakers.

Vice-voorzitter Perry Broekhuizen (45) van de kadergroep van FNV Bondgenoten bij NedCar schat dat de helft van de 3.700 werknemers staakt. ,,Plus 800 robots.'' Van de rest van het personeel heeft het gros vrijgenomen. De productie ligt volledig stil. ,,Alleen op kantoor werkt 75 procent gewoon door. Die zullen wel vinden dat ze geen metaalwerknemer zijn'', zegt Broekhuizen.

De nachtploeg van staaldraadproducent Fundia Nedstaal in Alblasserdam was gisteravond de eerste groep werknemers in de metaalsector die het werk neerlegde. Vanmorgen gingen ook vrachtwagenbouwer DAF en een groot deel van staalbedrijf Corus in IJmuiden plat – bij Corus blijven alleen de hoogovens branden, omdat die anders beschadigd worden – net als ruim honderd andere metaalbedrijven verspreid over het land.

FNV Bondgenoten schat dat tussen de 10.000 en 20.000 mensen het werk vandaag hebben neergelegd. De staking duurt 24 uur en is onder meer gericht tegen de kabinetsplannen met VUT, prepensioen, WAO en WW. De acties maken deel uit van de estafettestaking die de vakbonden in verschillende sectoren organiseren. Die begon twee weken geleden in het openbaar vervoer en zal nog een vervolg krijgen in de bouwsector, de zorg en het onderwijs.

Bij het personeel van NedCar komen de gevolgen van die plannen wel erg dichtbij. De werkgelegenheid bij het bedrijf staat regelmatig onder druk. Eerder dit jaar werden al enkele honderden uitzendkrachten naar huis gestuurd. ,,Zolang we 210.000 auto's per jaar produceren, kan al het vaste personeel in elk geval tot 2005 blijven. Maar als er van de Smart en de Mitsubishi Colt die wij hier maken niet genoeg verkocht worden, dan kan het einde heel snel dichterbij komen'', zegt Roy (36) uit Sittard, die op de montage-afdeling werkt. ,,Dat is het zwarte scenario.''

De auto-industrie is grillig. ,,Kijk maar naar Opel'', zegt Patrick Renhuar (51), die gewoonlijk aan de droogschuurlijn (een onderdeel van de lakstraat) staat. ,,Zoiets kan bij ons ook gebeuren. Als Mercedes geen Smarts meer bestelt of Mitsubishi geen Coltjes, dan is het gauw afgelopen.'' Als zoiets gebeurt, is sociale zekerheid hard nodig, zegt Renhuar. ,,Wij zijn niet de enigen die dan getroffen worden. Als het bij ons slecht gaat, ontstaat er een domino-effect. Dan verdwijnen er ook veel banen bij onze toeleveranciers.''

Terwijl het in D'n Aezel steeds drukker wordt, is het parkeerterrein van NedCar inmiddels ook wat voller geworden. Niet iedereen staakt. De leden van vakbond De Unie doen bijvoorbeeld niet mee. ,,Die vinden zichzelf onmisbaar'', zegt Broekhuizen van FNV Bondgenoten. Jammer, vindt hij. ,,We zouden toch eigenlijk als één man achter deze zaak moeten staan.'' Om negen uur is er ook één dagploeg begonnen, voor de mensen die per se wilden werken. Die zullen vandaag niet veel te doen hebben, zegt Broekhuizen. ,,Een beetje poetsen, denk ik.''