Lang in de auto naar een échte disco

Twee uur rijden naar een buitenlandse disco. Jongeren verleggen grenzen, op zoek naar variatie en vertier. ,,Het is net een buitenlandse vakantie.''

Opgezweept door schaars geklede gogogirls en de synthesizer van de dj springen de gasten van discotheek Index in Schüttorf op de maat van housemuziek. Witte kledingstukken glinsteren in het neonlicht. In de r&b-zaal draaien lichamen op ronddraaiende podia en één trapje hoger liggen jongeren verzonken in kussens te loungen.

Het is moeilijk te zien waar de discogangers vandaan komen. Daarvoor moet je naar de parkeerplaats. Duitse en Nederlandse kentekens wisselen elkaar af en taxibusjes uit beide landen droppen de gasten. Niet alle bezoekers komen uit de grensregio. Veel Nederlanders hebben langer dan een uur moeten reizen, net zoals de vijf jongeren uit Zeewolde die vorige week na een bezoek aan Index op de snelweg bij Almelo verongelukten. In de toegangshal van de disco is door de bedrijfsleiding een krans met oranje chrysanten opgehangen. ,,Jullie tijd is te vroeg gekomen'', staat erbij, samen met de namen van de vijf verongelukte jongeren. ,,Wij voelen ons niet verantwoordelijk, wel betrokken'', verklaart bedrijfsleider Holger Bösch.

Vast staat dat de jongeren uit Zeewolde met hun auto te snel hebben gereden, maar tussen alle twijfels over de veiligheid van het bewuste weggedeelte doemde ook die ene vraag op. Waarom reizen jongeren in het holst van de nacht honderden kilometers om een discotheek te bezoeken? ,,Omdat er in Nederland geen goed alternatief is'', zegt Coen Bartels uit Amersfoort. Met enkele vrienden komt hij kort na middernacht Index binnenlopen, na een autorit van anderhalf uur. Bijna elk weekeinde bezoeken ze een andere discotheek: Amsterdam, Rotterdam, Antwerpen, Markelo, en dan nu weer in Duitsland. Index spreekt hen aan vanwege de verschillende muziekzalen en de aankleding. ,,Dit is echt disco'', vindt Bartels. Patricia Kersbergen uit Hoogeveen prijst behalve de muziek de ,,losse sfeer''. ,,De mentaliteit is anders dan in Nederland. Zelfs rond voetbalwedstrijden tussen Nederland en Duitsland is het hier relaxed.''

Vanaf de snelweg A1 wijst een enorme lichtkegel de weg naar een industrieterrein bij Schüttorf. In dit plattelandsdorp, twintig kilometer verwijderd van de Nederlands-Duitse grens bij Oldenzaal, hebben drie broers, Holger, Klaus en Wilfried Bösch, in zestien jaar tijd een doorsnee discotheek uitgebouwd tot een danspaleis met een capaciteit van 5.000 bezoekers. Het 4.000 vierkante meter grote complex telt vijf verschillende zalen met ieder hun eigen muziekgenre, een cocktaillounge, een openluchtbar, een bruin café en zelfs een klein zwembad. Het interieur valt op door de kleuren en ronde vormen. Geen trap of doorgang is kaarsrecht. De ruimtes zijn rijkelijk voorzien van kunstzinnige lampen, spiegels en meubelen. Veel is gedecoreerd met mozaïek. ,,Allemaal speciaal ontworpen door een kunstenaar'', zegt Holger Bösch.

De discotheek trekt bezoekers uit een straal van 150 tot 200 kilometer. Dertig procent is afkomstig uit Nederland. Index maakt in Nederland reclame via een eigen programma op een commercieel regionaal radiostation en verspreidt programmaflyers bij 500 verkooppunten, zoals kapsalons, tankstations en muziekzaken. Regelmatig zijn er optredens van bekende dj's en thema-avonden. Volgende week is het Halloweenweekend, dan worden bezoekers in een spooktrein naar binnen gereden.

De vriendenclub van Kevin Egbers uit Zwolle arriveert deze zaterdagavond per speciaal gecharterde touringcar. ,,We willen niet altijd in Zwolle uitgaan. Iedere dag chocoladepudding gaat toch ook vervelen'', verklaart Egbers. In kleinere groepjes rijden ze geregeld per auto naar steden als Nijmegen, Maastricht en Rotterdam, maar echt bekoren kunnen de Nederlandse disco's niet. ,,Uit een oude bioscoop slopen ze de stoelen, en dan noemen ze het een disco'', zegt Egbers, verwijzend naar Asta in Den Haag.

Sander Keles uit Haarlem charterde vorige week met zeventig collega's een dubbeldeksbus naar Schüttorf. Hij ziet het buitenland als lokkertje. ,,Het idee dat je even weg bent uit je eigen omgeving maakt het leuk. Het is net vakantie. In Nederland heb je het op een gegeven moment wel gehad.'' Maar dan nog, twee uur heen voor een bezoekje aan een disco en dan weer twee uur terug. ,,Eigenlijk belachelijk'', vindt Keles. ,,Maar de tijd vliegt voorbij. Sommigen hadden het idee dat de terugweg maar een uurtje duurde. Zo gezellig was het.''

Bedrijfsleider Bösch is blij met Nederlandse gasten, niet alleen omdat ze meer consumeren dan Duitsers. ,,Nederlanders zijn altijd goed gekleed en in een gezellige bui.'' Hij zegt vooral concurrentie te ondervinden van andere grote Duitse discotheken, niet van Nederlandse.

Vroeger was het anders, toen trokken Duitsers massaal naar discotheken aan de andere kant van de grens. Enkele daarvan bestaan niet meer, volgens Bösch zijn ze in slaap gesust door hun eigen succes. ,,Omdat ze altijd vol zaten, werden ze lui en vonden ze het ook niet noodzakelijk om veel te investeren.''

Index verandert om het half jaar wel iets aan de inrichting. In totaal is er door de jaren heen voor 10 miljoen euro geïnvesteerd. Gepland is een uitbreiding met nog eens twee zalen voor hiphop en rockmuziek. Maar de economische recessie in Duitsland is voelbaar. Sinds twee jaar is het bezoekersaantal van Index niet meer stijgende, maar stabiel.

,,Het geld is schaars'', verklaart Bösch. Op de minder drukke vrijdagavonden geven de disco's geregeld korting op de prijs van drank. Bezoekers van de concurrerende discotheek Zak in Uelsen kregen afgelopen vrijdag na middernacht de drank gratis die ze voor 24.00 uur hadden geconsumeerd. Dit soort acties kan aanzetten tot overmatig drankgebruik, beaamt Bösch. ,,Maar ze zijn vooral bedoeld om de zaal vol te krijgen''.

De Nederlandse bezoekers zien de combinatie van een lange terugreis, vermoeidheid en eventueel alcoholgebruik niet als een extra risico. ,,Één van ons drinkt niet en die rijdt terug. Geen enkel probleem'', zegt Coen Bartels uit Amersfoort. ,,De meesten van ons studeren, die hebben een grote sociale verantwoordelijkheid'', vertelt Kevin Egbers.

Nu hij en zijn Zwolse vrienden zich in een touringcar laten rijden, is er wel een `probleem'. De chauffeur wil al om half zes terug, terwijl Index tot zeven uur open is. ,,Maar we geven hem zijn zin'', glimlacht Egbers.,,Anders komt hij te laat thuis.''