Smartengeld na valse klacht tegen meester

Een onderwijzer werd er valselijk van beschuldigd de borsten van een leerlinge betast te hebben. De moeder van het meisje moet smartengeld betalen.

Smartengeld voor een onderwijzer. Dat moet een moeder betalen die een onderwijzer van haar dochter ten onrechte heeft beschuldigd van seksuele intimidatie. Zij is door de rechter veroordeeld tot het betalen van ,,enkele duizenden euro's'', toegekend vanwege het psychische leed dat door de beschuldiging is veroorzaakt. Ook de goede naam van de onderwijzer en zijn gezag en imago als onderwijzer zijn volgens de rechtbank aangetast.

Volgens de Algemene Onderwijsbond is het voor het eerst dat in het onderwijs een dergelijke schadevergoeding wordt toegekend. De vergoeding is de uitkomst van een civiele procedure die de onderwijzer tegen de moeder had aangespannen. De vrouw had in een interview met een huis-aan-huisblad gezegd dat de leraar de borsten van haar dochter en die van andere leerlingen had betast. Onderzoek wees echter uit dat de beschuldingen vals waren. De rechtbank oordeelde in juli dit jaar dat met name het interview onrechtmatig was.

Joop Haak, onderwijzer en adjunct-directeur van een Montessori-basisschool in Amsterdam, werd eind 2000 door een elfjarige leerlinge beticht van seksuele intimidatie. De onderwijzer werd twee weken later geschorst door het schoolbestuur. De moeder van het meisje diende een klacht in bij de Landelijke Klachtencommissie voor het openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs. Bij de politie deed ze aangifte wegens ontucht met misbruik van gezag. Het meisje – volgens haar moeder ,,vrij ontwikkeld, met bijna cupmaat C/D'' – zou door Haak tot twee keer toe bij een borst zijn aangeraakt.

Na onderzoek concludeerde de klachtencommissie dat de beschuldiging ongegrond was. Tegenover de summiere verklaring van moeder en dochter stonden twee schriftelijke bewijzen van het tegendeel. Na haar vertrek van de desbetreffende school werd een door het meisje geschreven briefje gevonden met onder meer de zinsnede: `ook al had meester joop het niet gedaan, hij is een viezerik en ik haat deze school'. Een klasgenote verklaarde dat het meisje tegen haar had verteld dat het verhaal over de meester en haar niet waar was, en dat de moeder ten onrechte dacht dat het wel was gebeurd.

Na drie maanden werd de schorsing van Haak ingetrokken en kreeg hij, op advies van de klachtencommissie, een ,,passende rehabilitatie'' op school. Ruim een jaar na de aangifte besloot justitie de zaak te seponeren.

Maar Haak besloot het er niet bij te laten zitten. In het Onderwijsblad, het weekblad van de Algemene Onderwijsbond, van deze week vertelt hij over zijn motief om schadevergoeding te vorderen: ,,Ik had niet het gevoel dat de zaak was afgerond. Iemand heeft mij en mijn gezin wat aangedaan en dat kan ik niet zomaar laten lopen. Verder ben je als leerkracht blijkbaar vogelvrij in dit soort zaken, daar wilde ik verandering in brengen.''

In totaal zijn er zeven landelijke klachtencommissies voor het onderwijs, voor alle richtingen (openbaar, protestants, katholiek, enzovoorts) in basis- en voortgezet onderwijs. De klachtencommissie voor openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs ontving in 2001 vijfentwintig klachten over seksuele intimidatie, in 2002 negen en in 2003 acht. Ongeveer de helft wordt ongegrond verklaard.