Nog geen akkoord Europa met Iran

Iran is nog niet ingegaan op een Europees voorstel om nucleaire ambities op te geven in ruil voor technologische steun en een handelsakkoord. Iran heeft laten weten de Europese voorstellen in overweging te nemen, maar deed de gesprekken af als voorlopig. Het waren geen onderhandelingen maar wederzijdse toelichtingen, aldus Iran.

Gisteren voerden vertegenwoordigers van Frankrijk, Engeland en Duitsland in Wenen achter gesloten deuren gesprekken met Iran om een eind te maken aan Iraanse nucleaire inspanningen die het Westen als bedreigend beschouwt. Dat betreft de voorbereidingen voor grootschalige uraniumverrijking en de aanleg van een research-reactor die met zwaar water wordt gekoeld. Het verrijkte uranium zou voor kernwapens gebruikt kunnen worden. De zwaarwaterreactor zou bij uitstek geschikt zijn voor productie van plutonium, ook voor wapens.

Het Europese initiatief moet voorkomen dat de eerstvolgende vergadering van de beheersraad van het IAEA, het Internationale Agentschap voor Atoomenergie in Wenen, zo hoog oploopt dat de raad besluit de kwestie voor te leggen aan de Veiligheidsraad. Die kan dan sancties opleggen. De Verenigde Staten dringen er al geruime tijd op aan, de drie Europese staten, alle vertegenwoordigd in de 35-koppige beheersraad, kozen voor onderhandelingen.

Het Europese aanbod stelt hulp bij de bouw van lichtwaterreactoren in het vooruitzicht en belooft steun bij de aanschaf (en latere afvoer) van splijtstof voor de reactoren die Russen nu bouwen in Iran. De stap komt precies een jaar nadat Iran vrijwel hetzelfde kreeg aangeboden. In oktober 2003 leidde dat tot de Iraanse toezegging dat de uraniumverrijking zou worden `opgeschort' en dat het zogenoemde Additionele Protocol zou worden getekend èn geratificeerd. Dat protocol geeft inspecteurs van het IAEA bijzondere bevoegdheden voor inspecties bij staten die, zoals Iran, zijn aangesloten bij het verdrag tegen verspreiding van kernwapens. Het protocol is wel getekend maar nooit geratificeerd.