Crisissfeer bij Ajax ondanks zege nog niet verdwenen

Even leek het of Ajax in rustig vaarwater was beland na de overtuigende overwinning op Maccabi Tel Aviv. Niets was minder waar. Terwijl trainer Ronald Koeman en de spelers blijk gaven van hun opluchting over de triomf, die de landskampioen een stuk dichter bij deelname in het voorjaar aan het UEFA-Cuptoernooi bracht, werd in een ander deel van de Arena het vertrek van technisch directeur Louis van Gaal bekend. De voormalige trainer had zijn ontslag al zaterdag ingediend en gisteravond besloot algemeen directeur Arie van Eijden dat te aanvaarden. Beiden zullen vanavond op een persconferentie een toelichting geven.

In een summier commentaar sprak Van Eijden bij het verlaten van de Arena na het duel met Maccabi van ,,een verschil van inzicht''. Vervolgens prees hij Van Gaal de hemel in. De directeur noemde Van Gaal ,,een ongelooflijk klasse mens.'' De onvoorwaardelijke steun van directie en bestuur gaat gezien deze ontwikkeling echter uit naar trainer Ronald Koeman. Bronnen binnen Ajax beweren dat de clubleiding niet mee wilde gaan in de eis van Van Gaal om te breken met Koeman. De technisch directeur zou de trainer ,,te licht'' vinden voor de zware baan bij Ajax.

Van Gaal en Koeman kwamen in het verleden bij elkaar over de vloer. Een vriendschap die is ontstaan bij FC Barcelona, waar Koeman tijdens het bewind van de Amsterdamse trainer het tweede elftal onder zijn hoede had. Toen het tweetal bij Ajax werd herenigd in een andere relatie, rees er een verschil meningsverschil op voetbaltechnisch gebied. Na het debacle tegen Bayern München (4-0), toen Koeman Van Gaal nog eens fijntjes wees op de beperking van het jeugdige Ajax, was er een gesprek op het hoogste niveau nodig om intern de klokken weer gelijk te zetten, zoals Van Eijden het formuleerde.

De doelstelling die Van Gaal volgens zijn beleidsplan voor ogen had, het bereiken van de tweede ronde Champions League, werd aangepast. Mede door het vertrek van Zlatan Ibrahimovic en het uitblijven van een adequate vervanger is voortgang in het UEFA-Cuptoernooi nu ook voldoende. Het begrip dat na Bayern bestond voor Koeman betekende een pijnlijke nederlaag voor Van Gaal, die zich nadrukkelijk bemoeide met de prestaties van het eerste elftal en trainers ter verantwoording riep. Terwijl hij vooral was aangesteld om een brug te vormen tussen de Arena en de opleidingsschool De Toekomst. Maar het tegengestelde gebeurde toen Van Basten inging op het aanbod bondscoach te worden uit irritatie over Van Gaal.

De voormalige succestrainer is van mening dat Ajax nog steeds met aanvallend voetbal en spelers uit de eigen kweekvijver Europa kan veroveren. Net als toen hij het ambt van hoofdtrainer bij Ajax bekleedde. De afgelopen weken leek er nauwelijks sprake van chemie tussen Koeman en de spelersgroep. De wedstrijd tegen Heerenveen (1-3) was daarvan het levende bewijs. De slappe instelling waarmee veel Ajacieden het duel begonnen had bijna wat weg van sabotage.

Het is dan ook de vraag in hoeverre directie en bestuur op het juiste paard hebben gewed. `Louis, heb jij je trainingspak nog?' stond er gisteravond op een spandoek. De voormalige bondscoach gaat zijn oude werkkleding in ieder geval niet meer bij Ajax uit de mottenballen halen. Waarschijnlijk heeft hij zijn oude liefde, waarmee hij in 1995 alles won wat er op clubgebied te winnen valt, voorgoed vaarwel gezegd.

De overwinning op het zeer matige Maccabi zal Van Gaal diep in zijn hart niet goed zijn uitgekomen. De vastgelopen motor draaide bij Ajax plotseling weer op volle toeren. Een paar omzettingen en gedrevenheid waren daar debet aan. Koeman had de van een blessure herstelde Van der Vaart in de spits gezet en Sonck rechtsbuiten. Hiermee werd ook het evenwicht op het middenveld niet verstoord. Dat was met Sneijder, Obodai en uitblinker Pienaar prima in balans. Van der Vaart deed waar hij goed in is. Hakken, kappen, draaien en koppen in het zestienmetergebied. En steeds met veel inzet. Hij moet het leerproces van middenvelder maar even vergeten en weer gaan loeren op doelpunten. Koeman: ,,Toen ik Sonck en Van der Vaart duidelijk maakte op welke positie ze zouden spelen, zag ik ze beiden glimlachen. Voor mij een bevestiging dat ze zelf ook vonden dat dit hun beste plek is in het elftal. Sonck heeft bij Ajax het meeste rendement geleverd vanaf de rechterflank.''

Vanuit de achterste linie zorgden Trabelsi, De Jong, Heitinga en Maxwell telkens dat er een verdediger doorschoof naar het middenveld. De passes van Heitinga kwamen ineens weer bij een medespeler terecht en niet bij een tegenstander. Maar de aanval van Maccabi was dan ook fantasieloos. Trainer Nir Klinger beloofde dat de ploeg over twee weken in Tel Aviv aanzienlijk beter zal spelen. Zijn manschappen waren volgens hem de kluts kwijtgeraakt door de vroege treffer van Sonck. Het doelpunt van De Jong (kopbal) ruim een kwartier later betekende in feite al de genadeklap. Alle plannen van countervoetbal konden toen volledig worden vergeten. Na de treffer van Van der Vaart (eveneens een kopbal) had Ajax in de tweede helft moeten doorstomen. Maar na rust ontbrak de scherpte en concentratie. Ondanks de dynamische aanpak van nieuweling Stanley Aborah (17). Symptomatisch was de gemiste strafschop van Sneijder die de bal enkele minuten voor tijd vanaf de stip op de lat schoot.

De middenvelder excuseerde zich na afloop voor het arrogante gedrag waarmee hij tegen Heerenveen ploeggenoot Sonck tot orde riep. ,,Het was niet mijn bedoeling hem pijn te doen.'' Hij beloofde zijn leven te beteren door prestaties te leveren op het veld. En dat was precies wat Koeman zijn spelers vooraf had ingeprent.

De crisissfeer bij Ajax is nog niet afgewend. Zondag wacht in Eindhoven PSV. ,,En die wedstrijd mogen we niet verliezen. Anders kunnen we onze aspiraties op prolongatie van de titel wel vergeten'', weet Koeman. Er blijft dus druk op de ketel in Amsterdam. Al kan Koeman door de bestuurlijke ontwikkelingen weer even rustig ademhalen. ,,Deze overwinning was belangrijk, ook voor de coach'', zei hij veelbetekenend. ,,Als geen ander weet ik voor welke club ik werk. Nergens is de druk zo hoog als bij Ajax. Eigenlijk moet je respect hebben voor de wijze waarop dit jonge elftal ermee omgaat.''