Topkoks voor de rechter

Is de betaler van afpersingsgeld aan de ETA slachtoffer of medewerker van de Baskische terreurbeweging? De belangrijkste koks uit Baskenland, Spanjes culinaire schatkamer, zijn door de rechter opgeroepen omdat zij geld zouden hebben afgedragen aan terroristen.

Gisteren verhoorde de rechter Juan Mari Arzak, de kok die de Baskische keuken internationaal heeft grootgemaakt, en zijn ministens even bekende collega Pedro Subijana. Arzak en Subijana, goed voor respectievelijk drie en twee Michelinsterren, hebben volgens een verdachte ETA-medewerker elk 72.000 euro afgedragen aan zogenoemde ,,revolutionaire belasting'' die de ETA eist van ondernemers in en rond Baskenland. Wie niet ingaat op deze eis kan er op rekenen dat zijn zaak wordt platgebrand of dat zijn familie het doelwit wordt van aanslagen.

De Baskische filosoof Fernando Savater, erkend bestrijder van het nationalisme en de terreur van de ETA, kaartte al eerder het afpersen van de Baskische koks aan. Dat was nadat de beroemde televisiekok Karlos Arguiñano in een interview min of meer had toegegeven dat ook hij de revolutionaire belasting betaalde om zijn familie niet in gevaar te brengen. Savater verweet de koks gebrek aan burgermoed en riep hen op om als belangrijke vertegenwoordigers van de Baskische maatschappij niet toe te geven aan de chantage.

,,Wij zijn goede mensen'', verklaarde meesterkok Subijana gisteren. ,,We leggen ons er op toe anderen gelukkig te maken''. Beide koks konden gisteren na een kort verhoor weer vertrekken. Onduidelijk bleef of ze afdracht van de gelden ook erkend hebben. Een groep collega's uit Baskenland heeft een solidariteitscomité opgericht. Anderen spraken van een heksenjacht tegen de koks, terwijl de Baskisch-nationalistische partij PNV meende dat slachtoffers van de ETA worden aangewezen als medewerkers aan terreur.