Hoop op roem via uitverkochte Aldi-kunst

De kunst die sinds woensdag bij de Aldi te koop was, is volledig uitverkocht. Dertigduizend ingelijste, genummerde en gesigneerde reproducties van acht relatief onbekende Nederlandse, Belgische, Duitse en Tsjechische schilders gingen voor 12,99 euro per stuk over de toonbank.

Bij de Aldi aan de Groeneweg in Utrecht is geen spoor meer te vinden van de schilderijen van vijftig bij vijftig centimeter die hier vorige week te koop waren. ,,Binnen één dag uitverkocht'', zegt de kassier. Vanuit het magazijn roept een medewerkster dat ze er verder niks over mogen zeggen.

Ook bij het in Culemborg gevestigde hoofdkantoor van de Duitse winkelketen in Nederland is men zwijgzaam. Een medewerker van de inkoopafdeling van Aldi wil weinig kwijt over de succesvol verlopen actie. ,,Het is volledig uitverkocht, ja. De prijs was erg gunstig.''

Wie op de kunst bij de supermarkt afkwamen, weet de woordvoerder van Aldi niet. Zowel vaste klanten als nieuw publiek, dat de Aldi speciaal voor de kunst bezocht, vermoedt hij. Gericht marktonderzoek blijft uit. Eind vorig jaar startte de Duitse supermarktketen met de verkoop van werk van kunstenaars in eigen land. Ook daar was het een groot succes: binnen korte tijd werden onder meer 140.000 gesigneerde prenten van de Duitse kunstenaar en leerling van Joseph Beuys Felix Droese verkocht. Ook het werk van de popart-schilder Michael Beckers was populair.

Aldi koos zowel in Duitsland als Nederland vooral voor werk van onbekende kunstenaars. Aldi wilde hen zo een kans bieden om hun werk te verkopen. De Aldi-kunst in de vierhonderd Nederlandse vestigingen bestond uit het gesigneerde werk van onder anderen de Nederlanders Corinne Annelies en Robert Heykoop, Ann Vanaeken en Jos Bamps uit België en Christiane Behr uit Duitsland. Ze leverden allemaal twee of vier werken. De kunstenaars werden voorgedragen door een Belgische lijstenmakerij die niet met zijn naam in de krant wil. De uiteindelijke keus lag bij Aldi. De Belgen leverden de gewenste oplages.

,,Blijkbaar was dit een gat in de markt'', zegt een woordvoerster van de lijstenmaker. ,,Het stelt mensen in staat iets op te hangen waarvan ze niet na een jaar denken: heb ik daar nou 2000 euro voor betaald? Kunst moet mooi zijn en emoties oproepen. Dat kan evengoed met reproducties als met originelen.''

De lijsten waarin de schilderijen zitten zouden bij een winkel als Ikea gemiddeld ongeveer vijftien euro kosten. Het Belgische bedrijf wil niet zeggen wat de waarde van de voor de Aldi-kunst gebruikte lijsten is.

De kunstenaars die hun werk in de schappen van de Aldi zetten, waren vooral uit op naamsbekendheid. ,,Het zijn moeilijke tijden, ook voor kunstenaars'', zegt Corinne Annelies. ,,Ik hoop toch een beetje op een spin-off nu mijn naam misschien wat bekender wordt, en ik heb binnen twee dagen geld verdiend. Ik hoop wel dat mensen die het kopen zich verdiepen in wie het gemaakt heeft.'' Van Annelies' schilderijen People en Moeder werden in totaal 3.200 exemplaren verkocht. Ze vindt het niet vervelend dat haar werk zo weinig kostte. ,,Nee hoor, het zijn reproducties en de oplage is hoog. Mijn echte clientèle koopt toch liever de originelen.''

Jozef Constant (1952) uit België was goed voor 3.600 exemplaren van Akte en Nota. ,,Het is een lovenswaardig initiatief om kunstwerken op deze manier uit te dragen naar `gewone mensen'. Over het algemeen zijn die niet zo happig op kunst.'' Constants motief om zijn werk via Aldi te verkopen is, net als bij Annelies, de hoop op bekendheid. Dat hij maar zo weinig geld krijgt, neemt hij op de koop toe. Het succes vindt hij logisch. ,,De prijs is erg democratisch en de werken zijn mooi ingelijst.''

In Duitsland is de Aldi-kunstverkoop een begrip geworden. Via internetveilingen zouden werken al voor een veelvoud van de aanschafprijs zijn verkocht. De Duitse Aldi heeft de actie inmiddels al herhaald. Of dat in Nederland gaat gebeuren is nog niet zeker. ,,Waarschijnlijk wel'', zegt de Aldi-woordvoerder met enige aarzeling.