Fischer opent tweede front in strijd tegen VS

Al drie maanden verblijft voormalig wereldkampioen schaken Bobby Fischer in een Japanse cel – vechtend tegen een mogelijke uitlevering aan de Verenigde Staten. Via een Amerikaanse advocaat heeft Fischer nu een tweede front geopend in zijn strijd. ,,Uiteindelijk zal een Amerikaanse rechter tot de conclusie komen dat Fischers rechten geweld zijn aangedaan'', zei advocaat Richard Vattuone, overgekomen uit Californië, vandaag tijdens een persconferentie in Tokio. Desnoods wil Vattuone de zaak uitvechten tot aan het Hooggerechtshof in de VS.

Vrijdag was er in Japan een eerste hoorzitting van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken over de vraag of Fischers paspoort op de juiste wijze was ingetrokken en dus, in een later stadium, terecht vernietigd. Vattuone spreekt over ,,grootschalig machtsmisbruik en schending van basisrechten, omdat Fischer nooit is ingelicht over het Amerikaanse besluit tot intrekking. Dat betekent dat zijn paspoort nog altijd geldig is, dat de Japanse autoriteiten geen enkele grond hadden om Fischer te arresteren en hij dus al drie maanden onterecht in de cel zit.''

Vattuone spreekt over een ,,hinderlaag waarin Fischer is gelokt wegens zijn ,,politieke standpunten''. Fischer wordt door de VS gezocht wegens het spelen van een spelletje schaak in het voormalige Joegoslavie in 1992, wat in strijd was met een Amerikaans embargo tegen dat land. Vanwege het arrestatiebevel heeft Fischer zijn vaderland sindsdien nooit meer bezocht. Het `misdrijf' van Fischer is volgens Vattuone niet van dien aard dat hij door Japan op basis van een formeel Amerikaans verzoek zou kunnen worden uitgeleverd aan de VS. Zodoende ,,creëerde men een situatie die uitlevering mogelijk maakt, ofwel de arrestatie op basis van reizen op een – vermeend – ongeldig paspoort''.

Fischer behaalde afgelopen maand in Japan een eerste overwinning toen een rechter bepaalde dat hij niet het land mag worden uitgezet zolang zijn beroep tegen de arrestatie loopt. Fischer vecht voor de Japanse rechter de rechtmatigheid van zijn arrestatie aan.

In Japan is verhoudingsgewijs weinig aandacht voor de zaak-Fischer. Deze maand gooit echter de Japanse kampioen shogi (Chinees schaak), Yoshiharu Habu, zijn gewicht achter Fischer met de publicatie van een brief aan premier Junichiro Koizumi, waarin hij Koizumi vraagt om Bobby Fischer te beschermen door hem de Japanse nationaliteit te geven.