`Serviërs moeten zich overgeven'

De Bosnisch-Servische kolonel Ljubiša Beara heeft gisteren bij zijn eerste voorgeleiding voor het Joegoslavië-tribunaal voortvluchtige verdachten, onder wie oud-legerleider Ratko Mladic, opgeroepen om zich vrijwillig te melden.

Beara zelf wachtte overigens twee jaar alvorens zich over te geven, en deed dat pas nadat de politie van Belgrado zijn huis al had omsingeld en hij geen kant meer op kon.

Volgens Beara moeten ,,de kameraden'' zich overgeven om de steen weg te krijgen die hangt om de ,,nek van onze staat''. Samenwerking met het VN-hof is voor Balkanlanden, Servië met name, een voorwaarde voor toenadering tot EU en NAVO.

Twee jaar geleden werd Beara door hoofdaanklager Carla Del Ponte aangeklaagd voor volkerenmoord na de val van de moslimenclave Srebrenica, waarbij zevenduizend moslims zijn vermoord. Beara speelde volgens de aanklacht een belangrijke rol bij de grootste massamoord in Europa sinds de Tweede Wereldoorlog.

Zaterdagavond is hij overgebracht naar het cellencomplex van het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag. Gisteren, bij zijn eerste voorgeleiding, wilde Beara nog geen antwoord geven op de vraag of hij zich wel of niet schuldig acht aan de aanklacht. Volgens de statuten van het VN-hof heeft Beara hiervoor dertig dagen de tijd. De Schotse rechter Lord Bonomy, die de zitting leidde, verdaagde de zaak tot 9 november.

De Servische regering, die de minister van Justitie met Beara meestuurde toen hij dit weekeinde naar Nederland werd gevlogen, had zaterdag laten weten dat Beara zich vrijwillig had overgegeven. Hoofdaanklager Carla Del Ponte van het tribunaal zei maandag echter in Luxemburg dat Beara is gearresteerd. Het radio- en tv-station B92 in Belgrado meldt op gezag van bronnen bij de Servische regering dat Beara zich heeft `overgegeven' toen de politie zijn woning al had omsingeld.

Of hij zich vrijwillig heeft gemeld of is aangehouden, blijft nog onduidelijk. In de aanloop naar de rechtszitting is dit echter wel een cruciaal onderscheid. Wanneer iemand zich vrijwillig bij het VN-hof in Den Haag meldt, hoeft hij de periode voorafgaand aan het begin van de rechtszaak niet door te brengen in het VN-cellencomplex van de Scheveningen-gevangenis.