Nieuwe directeur NOC*NSF wil meer steun voor coaches

Charles van Commenée wil als nieuwe technisch directeur van NOC*NSF het accent leggen op de coach. Om te voorkomen dat kennis verdwijnt. ,,Hun moet een toekomstperspectief worden geboden.''

Charles van Commenée, de nieuwe technisch directeur van sportkoepel NOC*NSF, voelde zich gisteren bij zijn presentatie nog niet geroepen gedetailleerd vooruit te blikken. Daarvoor is hij als bondscoach bij de Britse atletiekbond te lang weggeweest uit Nederland. Maar hij maakte wel duidelijk waar hij de komende vier jaar in Nederland het accent gaat leggen: bij de coaches.

Van Commenée: ,,Succes is sterk gebonden aan coaches, terwijl hun positie fragiel is. We moeten voorkomen dat kennis verdwijnt, zoals deze week is gebeurd met het jammerlijke vertrek van tenniscoach Tjerk Bogtstra en al eerder met bijvoorbeeld volleybalcoach Toon Gerbrands, hockeycoach Maurits Hendriks of atletiektrainer Frans Thuys. Het moet allemaal professioneler; coaches moet een toekomstperspectief worden gegeven.''

De opvolger van Joop Alberda maakte daarmee duidelijk, dat hij geen kopie van zijn voorganger zal worden, ook al zijn er in de beleving van beiden overeenkomsten. De vertrekkende technisch directeur heeft altijd sterk de nadruk op de sporter en zijn programma's gelegd. Alberda verlangde van een sporter met ambities dat hij onbegrensd ging denken.

Zo redeneert Van Commenée niet. ,,Ik ben beperkt'', reageerde hij met een kwinkslag op een vraag over het begrip `onbegrensd denken'. Om serieus te vervolgen: ,,Ik blijf graag met beide benen op de grond. Wat is de zin van onbegrensd denken als maar tien procent wordt gerealiseerd? Ik begrijp wel dat de filosofie erachter is om verder te komen, maar dat kan ook door simpele dingen heel goed te doen. Ik weet uit ervaring dat je dan ook een gouden medaille kunt winnen.''

Van Commenée liet er evenmin een misverstand over bestaan dat hij mindere brede opvattingen over zijn toekomstige job heeft dan Alberda. Hij wenst zich bijvoorbeeld niet bezig te houden met de financiën. Waar Alberda zijn contacten soms gebruikte om bronnen aan te boren, zal Van Commenée dat speelveld aan de deskundigen overlaten. ,,Maar begrijp me niet verkeerd, ik vind dat Alberda het geweldig heeft gedaan. Dat zal ik niet kunnen overtreffen. Het is net als met Cruijff: daar kún je niet van winnen. Maar ik ga wel mijn best doen.''

De nieuwe technisch directeur is, ook in tegenstelling tot Alberda, een vast dienstverband aangegaan met NOC*NSF. Voorlopig tot en met de Olympische Spelen van 2008 in Peking, maar met de afspraak na een positieve evaluatie door te gaan tot en met de Spelen in 2012, waarvoor volgend jaar zomer de stad wordt aangewezen. Daarvoor heeft Van Commenée twee redenen, waarvan hij er gisteren maar één wilde prijsgeven. ,,De belangrijkste is dat ik in vaste dienst de bewegingsvrijheid krijg die ik hebben wil, ook budgettair.''

Daarnaast heeft Van Commenée bedongen dat hij een bepalende stem heeft in de benoeming van de chef de mission, de functie die vacant is na het vertrek van Peter Vogelzang. Hij kan dus zijn veto over de nieuwe man of vrouw uitspreken. Van Commenée: ,,De reden is simpel: Ik wil niet met iemand worden opgezadeld met wie ik niet door één deur kan. Ik wil voorkomen dat ik word ingemetseld in de organisatie. Het makkelijkste zou zijn geweest om die functie er zelf bij toe doen. Dat is nog even ter sprake geweest in de onderhandelingen, maar ik ben niet geïnteresseerd, omdat het een rol is waarin ik niet pas. Ik mag ook graag een robbertje vechten en dan is het belangrijk dat er iemand is die ontstane plooien kan gladstrijken.''

Hoewel Van Commenée ambitieus is, heeft hij een genuanceerd oordeel over de wens van NOC*NSF Nederland tot de beste tien sportlanden ter wereld te laten behoren. Hij zei het niet me zo veel woorden, maar tussen de regels door liet hij blijken dat streven vrijwel onhaalbaar te vinden. Van Commenée: ,,Ik zag pas op de Britse tv het congres van de conservatieve partij, waar vice-voorzitter Saatchi sprak over 'Saatchi's law'. Dat houdt in: satisfaction equals performance minus expecation. Met andere woorden: als de verwachting ergens op 50 medailles ligt, is de kans op tevredenheid erg klein. En als het halen van 25 medailles bij de Olympische spelen niet reëel is, moet je van een lager aantal uitgaan. Ik heb nooit begrepen waarom verwachtingen altijd in een aantal medailles moet worden uitgedrukt. Ik geloof niet dat een sporter er harder door gaat zwemmen of fietsen.''

Maar wat weet Van Commenée, na een leven lang in de atletiek te hebben gewerkt, van de andere sporten, waarmee hij in zijn nieuwe rol te maken krijgt. ,,Niet meer dan de gemiddeld krantenlezer'', vertelt hij. ,,Maar belangrijker is dat ik weet wat winnen is. En daar liggen altijd dwarsverbanden.''

Van Commenée begint op 1 februari 2005 met zijn werk voor NOC*NSF. Hij had graag eerder gewild, maar de Britse atletiekbond hield hem aan zijn contract, dat tot 1 april 2005 doorloopt. Als compromis mag hij twee maanden eerder vertrekken. Tot die tijd zal hij ,,uit beeld verdwijnen''. Zo is Van Commenée ook niet in beeld voor de Winterspelen in Turijn die in februari 2006 worden gehouden. Als lid van het team de mission is hij verantwoordelijk voor de wintersporten, maar de voorbereidingstijd op 'Turijn' acht hij te kort om zich in te werken en een zinvolle bijdrage te kunnen leveren. NOC*NSF heeft besloten om die taak tijdelijk over te dragen aan oud-triatleet Axel Koenders, werkzaam als technisch adviseur bij de sportkoepel.