Geestloze remise van zestien zetten

De Rus Vladimir Kramnik zal in de laatste fase van zijn tweekamp tegen de Hongaar Peter Leko hard aan moeten pakken om wereldkampioen te blijven. Het einde komt in zicht. In het weekeinde speelden ze twee remises en met nog vier partijen te gaan staat de uitdager Leko met 5,5-4,5 voor.

De partij van zaterdag was een geestloze remise van zestien zetten. In de eindstelling stonden alle stukken en bijna alle pionnen nog op het bord. Er had een zware en interessante strijd kunnen volgen, maar Leko was tevreden met remise omdat hij daardoor dichterbij de eindoverwinning kwam en Kramnik omdat hij zwart had.

Met zo'n instelling kunnen ze de witpartijen van Leko eigenlijk net zo goed overslaan in de laatste week. Onder de teleurgestelde toeschouwers in Brissago was Alexander Aljechin, de 83-jarige zoon van de beroemde vooroorlogse wereldkampioen. Hij zal ongetwijfeld gedacht hebben dat zijn vader, een formidabel aanvalsspeler, het vroeger heel anders deed.

Gisteren werd er wel een echte schaakpartij gespeeld en het leek in het begin of Kramnik goede kansen had om de stand in de match gelijk te maken.

Hij werkte gewoontegetrouw met kleine middelen en wikkelde snel af naar een eindspel, maar het was wel een eindspel waarin Leko het erg moeilijk had. Diens koning was in het midden blijven steken en al zijn pionnen waren zwak.

Kramnik offerde tijdelijk een pion die hij makkelijk terug zou kunnen winnen, maar misschien was dat toch niet de juiste methode, want met handig stukkenspel wist Leko, een formidabel verdediger, net met remise te ontkomen.

Nu heeft Kramnik nog maar twee witpartijen om de stand gelijk te maken. Romantici hebben een afkeer van de boekhoudersmentaliteit die leert dat je alleen met wit op winst kan spelen. ,,Groen, blauw, rood, geel, wat maakt het uit, met alle kleuren kan je spelen'', heb ik een oude schaker wel eens horen foeteren toen iemand hem blij liet zien hoe hij met zwart een korte remise had gemaakt. Kramnik en Leko denken er anders over en misschien hebben ze op hun hoge niveau gelijk.

Wit Kramnik-zwart Leko, tiende partij

1. e2-e4 e7-e5 2. Pg1-f3 Pb8-c6 3. Lf1-b5 a7-a6 4. Lb5-a4 Pg8-f6 5. 0-0 Lf8-c5 Een variant die graag gespeeld wordt door Leko's secondant Vladislav Tkatsjev. 6. c2-c3 b7-b5 7. La4-c2 d7-d5 Een scherpe en riskante zet, eigenlijk niet wat je van Leko zou verwachten in dit stadium. 8. e4xd5 Dd8xd5 9. a2-a4 b5-b4 10. d2-d4 e5xd4 11. Lc2-b3 Dd5-d8 12. Tf1-e1+ Lc5-e7 13. Pf3xd4 Pc6xd4 14. Dd1xd4 Dd8xd4 15. c3xd4 Lc8-b7 16. Lc1-g5 h7-h6 Een zeer opmerkelijk idee. Hij verliest een tempo en laat zijn pionnenstelling versplinteren, met het doel om zijn toren bij de verdediging te betrekken. 17. Lg5xf6 g7xf6 18. Pb1-d2 Th8-g8 19. g2-g3 Ta8-d8 20. Ta1-c1 Td8-d7 21. Pd2-c4 Tg8-g5 Net op tijd om Pa5 te verhinderen. 22. Pc4-e3 Ke8-f8 23. h2-h4 Tg5-a5 Het ziet er mooi uit voor wit, want alle zwarte pionnen zijn zwak. Toch is het niet makkelijk verder te komen. 24. d4-d5 Achteraf gezien is dit waarschijnlijk niet het sterkste. 24...Ta5-c5 25. Tc1-d1 c7-c6 26. Pe3-f5 c6xd5 27. Td1-d4

Het is duidelijk dat wit zijn pion makkelijk terug kan winnen. 27...Td7-c7 28. Te1-d1 Maar concreet voordeel krijgen is moeilijk voor wit. Ook 28. Pxh6 Tc1 is niet duidelijk. 28...Tc5-c1 29. Lb3xd5 Tc1xd1+ 30. Td4xd1 Lb7-c8 Nauwkeurig verdedigd. Na 31. Pxh6 Kg7 32. Pxf7 Lg4 33. Te1 Lh5 zou zwart materiaal winnen. 31. Ld5-e4 Lc8xf5 32. Le4xf5 b4-b3 33. Td1-d3 Tc7-c4 34. Lf5-d7 Tc4-b4 35. Ld7-c6 Remise. Wit staat nog iets beter, maar het is niet genoeg.